info@energjia.al

Sektori i derivateve të naftës, i njohur dhe si tregu më fitimprurës në Kosovë, karakterizohet me parregullsi të shumta, që nga importi e deri të shitja më pakicë e këtij produkti.

Kosova nuk posedon rafineri të derivateve të naftës, kështu që ky produkt pothuajse më i kërkuari në Kosovë, importohet nga vendet e rajonit dhe të Evropës. Kurse, janë evidentuar edhe raste të kontrabandës me naftë dhe derivate të saj në pjesën veriore të Kosovës, në kufirin me Serbinë.

Shoqata e Naftëtarëve të Kosovës, shumë herë ka shfaqur shqetësimin se 97 për qind e naftës që hyn në Kosovë nuk kontrollohet, po vetëm bëhet përshkrimi i analizave.

Fadil Berjani, kryetar i kësaj shoqate tha për Radion Evropa e Lirë se vazhdimisht është kërkuar që kontrolli i cilësisë së derivateve të naftës të realizohet qysh në pikat kufitare.

“Karburantet e lëngëta të naftës janë duke hyrë në Kosovë me cilësi të dobët, dhe është duke u manipuluar me këtë produkt nëpër pikat e karburanteve brenda territorit të Kosovës. Për këtë problem duhet të merren masa sa më shpejtë që është e mundur”, tha Berjani.

Në përpjekje për të përmirësuar dhe vendosur rend në sektorin e naftës, Ministria e Tregtisë dhe Industrisë në muajin shkurt të këtij viti, ka miratuar një Udhëzim Administrativ për Cilësinë e Karburanteve të Lëngëta të Naftës, në bazë të të cilit monitorimi i cilësisë së karburanteve bëhet në pikat doganore dhe jo nga trupat inspektues, pasi që nafta të ketë hyrë në tregun e Kosovës.

Për shkak të dyshimit të cilësisë së naftës, ka disa ditë që mbi 40 maune me këtë produkt janë bllokuar në terminalin doganor në Morinë. Në një përgjigjeje për Radion Evropa e Lirë, zëdhënësi i kësaj agjencie, Adriatik Stavileci tha se që nga marrja e përgjegjësisë, sipas udhëzimit administrativ, Dogana ka aplikuar sistemin e kontrolleve të bazuara në analizat e riskut.

Rasti i fundit, thotë ai, është ndërlidhur më tejkalimin e parametrave të lejuar për disa dërgesa të naftës.

“Sipas analizave, tejkalimi i parametrave është shumë i lartë, prandaj mostrat janë dërguar edhe një herë për super analizë në një laborator jashtë shtetit të Kosovës”, tha Stavileci.

Maunet e bllokuara në kufi, u përkasin tri kompanive që në Kosovë konsiderohen më të mëdhatë në këtë sektor.

Ky rast është shqetësues, thotë Fadil Berjani, duke mos i siguruar klientët për cilësi të naftës në tregun e Kosovës, e cila importohet nga vende te ndryshme të Evropës.

“Kjo tregon për mallin e dyshimtë. Do të thotë, bllokohen mbi 30 autobote, të gjitha kanë dalë jo konform ligjeve. Kjo është shqetësuese. Pikat karburanteve në brendi të territorit të Kosovës nuk janë duke e përzierë derivatin, por derivati po hynë me cilësi të dobët”, tha Berjani.

Në anën tjetër Lulzim Syla, kryeinspektor i Tregut në kuadër të Ministrisë se Tregtisë dhe Industrisë, thotë se kompetent për kontroll të cilësisë së naftës në kufi është Dogana e Kosovës, kurse inspektorati i MTI-së është kompetent për monitorimin e cilësisë së naftës brenda tregut të Kosovës.

Ai tregon se ky trup inspektues, vazhdimisht kontrollon tregun për parregullsi eventuale. “Ne si inspektorë të Ministrisë së Tregtisë dhe Industrisë, vitin e kaluar kemi marrë rreth 580 mostra, nga ky numër 34 kanë dalë jo konform udhëzimit administrativ. Problemi më i madh, ka qenë jo me sulfurin, por më pikën e ndezjes. Mirëpo, sido që të jetë, një parametër sa do i vogël që devijon, ne si Inspektorat jemi të detyruar ta procedojmë lëndën në gjykatat kompetente”, thotë Syla.

Cilësia e dobët e derivateve të naftës, mungesa e territoreve të lira për të vepruar, krijimi i privilegjeve për kompani të caktuara të naftës, moskontrollimi gjithnjë me rastin e zhdoganimit të këtij produkti, mosfiskalizimi i këtyre operatorëve ekonomikë, që llogariten me qarkullim milionësh, janë vetëm disa nga parregullsitë që përmenden vazhdimisht në këtë sektor.

Telegrafi,  24.07.2017

KEDS njofton se në disa vende të Kosovës do të ketë ndërprerje të energjisë elektrike.

Ja cilat janë ato:

Më 24.07.2017 në NS 110/10 kV Prishtina 5 do të ndërprehet:

Dalja 10kV J14 Zona Industriale  (Kodi: 13000018)  prej orës 13:00 deri në orën 15:00

Gjatë kohës sa do të zgjasin punimet, pa furnizim me energji elektrike do të mbesin: MTI-Instituti i produkteve dhe laboratori i lëndëve kimike, Objekti qeveritar Qendra e panaireve.

Arsyeja e ndërprerjes: Energjizimi i objektit.

Ndërprerje e domosdoshme për punimet për sigurinë e sistemit.

Telegrafi,  24.07.2017

Agjencia e Statistikave të Kosovës (ASK) ka publikimin “Bilancin e Energjisë” për vitin 2016.

Në këtë publikim pasqyrohen rrjedhat fizike të energjisë të të gjitha llojeve dhe Burimeve, që janë përdorur në Kosovë gjatë vitit 2016.

Sasia e përgjithshme e energjisë në dispozicion për shfrytëzim në vitin 2016 ka qenë 2688.62 ktoe (Kilo ton oil ekuivalent). Krahasua me vitin 2015 kishte rritje për 7.07%.

Sasia në dispozicion e thëngjillit të nxjerrë në vitin 2016 ishte 1684.57 ktoe. Krahasuar me vitin 2015 kishte një rritje për 8.39%.

Sasia në dispozicion e produkteve të naftës në vitin 2016 ishte 660.37 ktoe. Krahasuar me vitin 2015 kishte një rënie për 1.34 %.

Importi i produkteve të naftës për vitin 2016 ka qenë 660.39 ktoe. Krahasuar me vitin 2015 kishte një rënie rreth 1.34%.

Nafta merr pjesë me 65% në totalin e sasisë së produkteve të naftës në dispozicion, e pasuar nga benzina me 11%, koks nafte 8%, gaz i lëngëzuar i naftës (GLN) 6%, etj.

Agjensia e lajmeve ekonomia,  06.07.2017

Mbi 200 biznese në fshatin Greme të Ferizajt tani do të zhvillojnë më lehtë biznesin e tyre. Këtë ua ka mundësuar KEDS-i pas investimit të radhës që bëri në fshatin më të industrializuar të Kosovës.

Energjia elektrike është shumë e rëndësishme për zhvillimin ekonomik. Duke e pasur parasysh këtë, KEDS u jep prioritet zonave ku aktivitetet ekonomike janë më të theksuara dhe ndikojnë direkt në mirëqenien e qytetarëve. Në këtë aspekt, investimi i radhës është bërë në fshatin Greme të Ferizajt, i njohur me fabrikat e shumta të mobilieve.

Në fshat KEDS ka vendosur dy trafo të reja me një kapacitet prej10(20)/0.4kV të tipit blind. Njëra me fuqi S=630kVA, kurse tjetra  S=400kVA , që kanë rritur dukshëm kapacitetet energjetike në këtë anë.

Gjatë këtyre punimeve është bërë edhe implementimi i 135 shtyllave të tensionit të ulët, 28 shtylla të tensionit të mesëm, 5900m rrjet të tensionit të ulët, 1000 m rrjet të tension-it të mesëm.

Përveç bizneseve nga këto investime kanë përfituar edhe 275 familje të këtij fshati.

Banorët thonë që pajisjet elektrike nuk kanë pasur shanse t’i përdorin ditën, ato i përdornin vetëm natën, kur tensioni ishte pak më mirë. Tani gjithçka është ndryshe.

Në fshat edhe përfaqësuesit e bizneseve thonë që gjendja ka qenë shumë e rëndë dhe e kanë pasur të vështirë për të zhvilluar biznesin. Tensioni sidomos gjatë ditës ka qenë shumë i dobët.

“Gjendja energjetike më parë ka qenë katastrofale. Tensioni gjatë ditës kurrë nuk kalonte 150 volt. Punën e bënim me rregullatorë të tensionit, por nuk kemi mundur të punojmë me kapacitet të plotë.

Me investimin e ri që ka bërë KEDS-i është rregulluar gjithçka, ka thënë Arben Rexhepi, pronar i fabrikës për përpunimin e qelqit “Loni Gglass”, dhe njëkohësisht sekretar i Shoqatës së Bizneseve në Greme.

Rexhepi gjithashtu shton se kanë bashkëpunim të ngushtë me KEDS-in dhe se janë pagues të rregullt të energjisë elektrike, prandaj edhe furnizimin e duan të jetë i rregullt.

“Kemi pasur takime edhe me stafin menaxherial të KEDS-it dhe bashkëpunimin e kemi në nivel”, shton Rexhepi.

KEDS po shtrin investimet në të gjithë territorin e Kosovës dhe me këtë synon që të përmirësojë furnizimin me energji elektrike dhe të jetë sa më afër konsumatorëve

Agjensia e lajmeve ekonomia,  06.07.2017

Bukuritë natyrore të lumit Lepenc do të degradohen pas ndërtimit të gjashtë Hidrocentraleve në lumin Lepenc.

Edhe pse muaj më parë banorët e Kaçanikut dhe të Ferizajt, protestuan kundër ndërtimit të hidrocentraleve mbi lumin Lepenc, ZRrE-ja, ka vazhduar me lëshimin e lejeve për hidrocentrale.

Adelina Murtezaj-Bajrami, Zyrtare për Marrëdhënie me Publik në Zyrën e Rregullatorit për Energji (ZRrE), tha se deri më tani ZRRE ka lëshuar gjashtë autorizime finale për ndërtimin e Hidrocentraleve në lumin Lepenc, të cilat janë në faza të ndryshme të ndërtimit sipas afateve ligjore të përcaktuara me Leje Ndërtimore komunale dhe Autorizimin Final të Lëshuara nga Bordi i ZRRE-së.

Ndërsa lidhur me kundërshtitë e komuniteti lokal ndaj HC-ve, Murtezaj-Bajrami, tha se procesi i Autorizimeve, për ndërtimin e kapaciteteve të reja të energjisë nga Burimet e Ripërtritshme të Energjisë (BRE), i nënshtrohet Legjislacionit primar dhe atij sekondar për rregullimin e sektorit të Energjisë në Republikën e Kosovës.

“Konkretisht procedura e lëshimit të autorizimeve është e definuar në Rregullën e procedurës së autorizimit për ndërtimin e kapaciteteve të reja bazuar në burimet e ripërtritshme të energjisë. Bazuar në këtë Rregull, pas kompletimit të aplikacionit, aplikuesi është i obliguar të publikoj në dy gazeta ditore njoftimin për përmbajtjen e aplikacionit dhe njoftimin se çdo palë mund të shpreh interes apo të kundërshtojë projektin pran Rregullatorit, brenda 7 ditësh kalendarike që nga data e publikimit të njoftimit”, tha ajo për RTKlive.

Ajo bëri me dije se për asnjë nga projektet për të cilat është lëshuar autorizimi final ZRRE nuk ka marrë ndonjë kundërshtim dhe si rrjedhojë ka konsideruar aplikacionet si të kompletuar dhe bazuar në Rregullën në fjalë ka lëshuar autorizimet finale.
Kurse kryetari i Partisë Ekologjike të Kosovës (PEK), Arif Krasniqi, tha se kjo parti konform programit që ka vazhdimisht promovon idenë që të futet në përdorim prodhimi i energjisë nga burimet alternative, siç është uji, era etj.
“Mbi lumin Lepenc janë lëshuar leje për ndërtimin e disa mini-hidrocentraleve për prodhimin e energjisë elektrike. Në parim, ndërtimi i tyre duhet ndërtuar konform standardeve evropiane të parapara dhe të precizuara në detalet më të vogla’, tha Krasniqi për RTKlive.

Sipas tij përveç një degradimi të mjedisit, i cili objektivisht duhet të ekzistojë, nuk pritet ndotje të madhe pasi çfarë kemi nga termocentralet e Kosovës.

“Mendoj se degradimi dhe ndotja duhet të jenë të ekuilibruara karshi përfitimeve ekonomike nga këto investime, te cilat nuk janë edhe të vogla”, tha Krasniqi.

Ndërsa banori i kësaj ane, Naser Laçi, tha se megjithëse se ka dërguar vërejtjet në institucionet gjegjëse asnjë përgjigje nuk kanë marr. “Unë kam bërë ankesë na ministritë gjegjëse si dhe Kuvendin Komunal të Kaçanikut, por deri më tani nuk kam marrë asnjë përgjigje nga to”, tha ai për RTKlive.

Sipas tij me nderimin e hidrocentraleve mbi lumin Lepenc, do të ketë dëmtim dhe degradim të ambientit.

Karakteristikat e lumit Lepenc

Lumi Lepenc është lum që graviton në pellgun e detit Egje dhe është degë e Vardarit. Lepenci buron në shpatet veriore të malit Sharr tek Oshllaku në 2.212 m.

Në pjesën e sipërme prej burimi deri tek lokaliteti i Brezovicës ka formuar grykë të ngushtë. Për shkak të pjerrtësisë në këtë pjesë, lumi është i shpejt dhe i rrëmbyeshëm, ndërsa procesi eroziv intenziv. Nga Brezovica zbret në pellgun e parë të Siriniqit, i cili është i gjatë 11 km dhe i gjerë 2 km. Është njëra ndër hapësirat më atraktive për banim.

Prej grykës së Brodit hyn në pellgun e Soponicës, i cili shtrihet prej fshatit Doganaj deri tek Kaçaniku. Këtu lumi arrin gjerësinë më të madhe. Prej Kaçanikut merr drejtim jugor. Në këtë pjesë formon grykën më të thellë dhe më të bukur në mes malit Sharr dhe Karadakut të Shkupit të quajtur Gryka e Kaçanikut. Nëpër të kalon magjistralja e Adriatikut dhe hekurudha e cila lidhë Kosovën me Maqedoninë. Pjesa më e ngushtë e sajë shtrihet prej Kaçanikut deri në Hani të Elezit me gjatësi prej 12 km. Gjatësia e gjithëmbarshme e grykës është 24 km.

Lepenci pasurohet me rrjedha të shumta që zbresin nga malet. Degë më e rëndësishme e Lepencit është Nerodimja, që njihet edhe me Bifurkacionin . Ai buron në malin e Nerodimës dhe në afërsi të Ferizajt, kur bashkohet me Lepencin në Kaçanik. Nerodimja është e gjatë 41km ndërsa sipërfaqe, e pellgut arrin 228km katrorë.

Lepenci ushqehet kryesisht me shkrirjen e borës e më pak me reshje. Maksimumin e prurjes e arrin në pranverë pas shkrirjes së borës, ndërsa minimumi ne verë.

Lepenci në territorin e Kosovës është i gjatë 53 km, sipërfaqja e pellgut 607 km katrorë, kurse prurja mesatare vjetore 7,9 m kub në sekondë.

Agjensia e lajmeve ekonomia,  29.06.2017

Janë  tregtarët e karburanteve që gjatë këtyre viteve kanë treguar se si fuqia e tyre ekonomike sfidon shtetin deri në dorëzim. Ky komunitet i biznesit llogaritet të ketë qarkullimin më të madh vjetor në nivel vendi, shkruan sot Koha Ditore.

Vlera e tregtimit të karburanteve në Kosovë arrin në afro 700 milionë euro në vit.

Nga 539 pika të shitjes së derivateve, vetëm 258 prej tyre apo 48 për qind janë pajisur me kasa fiskale, ndërsa 52 për qind apo 281 pika të shitjes vazhdojnë të operojnë pa kasë fiskale. Këto të dhëna janë evidentuar edhe nga Zyra Kombëtare e Auditimit në raportin për Administratën Tatimore të Kosovës për vitin 2016. Aty thuhet se me gjithë që ATK-ja në planin e punës kishte caktuar si detyrë kryesore fiskalizimin e bizneseve që merren me tregtimin e derivateve, as 50 për qind nuk kanë operuar në përputhje me ligjet në fuqi.

Revista Monitor,  27.06.2017

Konsorciumi Kosovar i Shoqërisë Civile për Zhvillim të Qëndrueshëm (KOSID), në bashkëpunim me Zyrën e Bashkimit Evropian në Kosovë, në kuadër të “Javës së Diplomacisë Klimatike 2017 në Kosovë”, organizojnë tryezën diskutuese me temën “Rruga përpara për Efiçiencën e Energjisë në Kosovë.”

Tryeza synon të diskutojë politikat e Kosovës për Efiçiencën e Energjisë, planet e veprimit dhe masat e marra deri më tani, si dhe të ndihmojë në kuptimin e mundësive kryesore dhe barrierave që çojnë drejt një prodhimi të qëndrueshëm të energjisë në vend.

Tutje, diskutimet në tryezë do të trajtojnë sinergjinë midis efiçiencës së energjisë dhe mbrojtjes së mjedisit, të cilat në të njëjtën kohë kontribuojnë në promovimin e masave më të fuqishme dhe specifike për përdorimin më të gjelbër, më të mirë, dhe më të qëndrueshëm të energjisë në Kosovë.

Tryeza do të mbahet në Qendrën Informative dhe Kulturore të Bashkimit Evropian në Kosovë, në Prishtinë.

Agjensia e lajmeve ekonomia,  27.06.2017

Në Zyrën e Rregullatorit për Energji, (ZRRE), janë punësuar recepsionistë dhe ekspertë të bazave të të dhënave, pa kaluar testet e përcaktuara me ligjin përkatës. Punësimet pa kaluar testet e intervistimit janë identifikuar nga Zyra Kombëtare e Auditorit në raportin e publikuar për ZRRE për vitin 2016-të.

Pagat për punonjësit në këtë institucion njihen si më të larta në vend.

“Auditimi ynë ka identifikuar që për pozitat ‘Recepsionist’ dhe ‘Ekspert i Bazave të të Dhënave’ nuk ishte realizuar testimi me shkrim por vetëm intervistimi i kandidatëve. Sipas zyrtarëve të administratës, kjo ka ndodhur për shkak se për këto pozita kërkohet të vëzhgohen aftësitë e komunikimit. Udhëzimi për Marrëdhënie të Punës (neni5) po ashtu përcakton strukturën e testit me shkrim që përbehet nga tri pjesë: pjesa e njohurive të përgjithshme, pjesa e pyetjeve të aftësive të përgjithshme dhe personaliteti, si dhe pjesa me pyetje që lidhen me vendin e punës. Ne kemi vërejtur se në procesin e rekrutimit për pozitën ‘Asistente e Bordit’ në testin me shkrim është testuar vetëm gjuha angleze“, thuhet në raportin e auditorit.

Auditori për këtë çështje ka paraparë rrezikun se dobësitë e paraqitura në proceset e rekrutimit reduktojnë konkurrencën dhe mund të rezultojë me angazhim të personave jo të duhur në pozitat e caktuara.

KosovaPress,  27.06.2017

Kompania Kosovare për Distribuim dhe Furnizim me Energji elektrike (KEDS) ka berë të ditur se ka investuar këto ditë në një zonë të thellë të rajonit të Gjakovës, në fshatin Greqinë.

Projekti investiv i KEDS-it në këtë rajon ka ardhur si nevojë e vlerësuar nga kjo kompani, meqë ky fshat dhe ky rajon kishte ndër vite probleme me tension si pasojë e rrjetit të vjetëruar.

Banorët thonë që probleme energjetike të theksuar ka pasur në lagjen Sejdaj të këtij fshati.

“Trafostacioni i ri me fuqi 160 kvA, 2 mijë metra largpërçues (rrjet të tensionit të lartë), 3 mijë e 500 metra rrjet të tensionit të ultë, 36 shtylla të reja betoni, janë vetëm disa nga investimet që tashmë kanë arritur në Greqinë në kuadër të projektit investiv të KEDS-it për këtë zonë” thonë në KEDS.

Punimet nga ana e KEDS-it për këtë rajon nuk do të ndalen me kaq. Shpeshëherë në të kaluarën ky rajon përpos tensionit jo stabil ka mbetur edhe pa furnizim me energji. Kjo për shkak të rrjetit ekzistues shumë të dëmtuar dhe prishjeve në këtë rrjet.

Banorët shpresojnë shumë se problemet me energji tashmë do ti takojnë të shkuarës. Zani Sejdaj banor i kësaj ane, thotë se pa investimin e KEDS-it as investimet tjera nuk kishin kuptim.

“Kur ke problem me rrymën që është diçka elementare kudo, s’ mund të bëhet fjalë për ndonjë investim jetese askund. Tani do të shohim rezultatet”, shprehet ai.

Përfitues nga investimet e KEDS-it në Greqinë janë mbi 50 ekonomi familjare. Në trafostacionin e ri do të kyçen 26 konsumatorë, gjithashtu edhe 49 të tjerë do të përfitojnë nga ndërtimi i tij.

Projektet investive nga KEDS, gjatë dy viteve të fundit janë lëvdëruar edhe nga kryetarja e Gjakovës, Mimoza Kusari Lila.

“Vlerësimet për bashkëpunimin e komunës së Gjakovës me KEDS-in, janë tejet pozitive. Kjo për faktin se kjo kompani gjatë vitit 2015, 2016 dhe fillim vitit 2017 ka arritur të krijojë një sërë investimesh të cilat kanë ndikuar në përmisimin dhe stabilizimin e energjisë elektrike”, ka thënë muaj më parë Lila.

Agjensia e lajmeve ekonomia,  16.06.2017

Shakovica, zonë e rëndësishme në rajonit të Podujevës tashmë ka ndjerë investimet nga KEDS. Investimet kanë të bëjnë me përmirësimin e cilësisë së energjisë, kualitetin dhe sigurinë.

KEDS ka bërë të ditur se ka shtrirë projektin investues në lokacione ku gjendja ishte jo e mirë dhe jo stabile për shkak të rrjetit të stërvjetëruar.

“Në lokacionet problematike, respektivisht ne projektin TS Shakovicë tek Mali 2, në Shakovicë të Komunës së Podujevës, për shkak të tensionit të dobët  dhe  gjendjes shumë të keqe të rrjetit, që paraqet rrezikshmëri për banorët e fshatit Shakovicë, është bërë instalimi i rrjetit të ri elektrik”, thonë ndër të tjera në KEDS.

KEDS po ashtu ka bërë të ditur se në këtë rajon të Podujevës, gjegjësisht në fshatin Shakovicë ka realizuar edhe rritjen e fuqisë së trasnformatorit energjetik.

Nga ky investim në Shakovicë përfitojnë saktësisht 101 ekonomi familjare. Imran Azemi, banor i këtij fshati, thotë se pret shumë që investimi të ndjehet me efekte pozitive në këtë anë.

“Kemi hequr të zinjët e ullirit. Tash presim që efeketet pozitive të vërehen. KEDS është parë se ka punuar në terren dhe është thënë se punët do të vazhdojnë edhe këto ditë”, shprehet Azemi.

Pritet që KEDS të vazhdojë deri në përfundim edhe me vënien e disa shtyllave të tjera të betonit dhe shtrirjen e kabllove në vazhdim.

KEDS gjatë viteve 2015, 2016 dhe vitin në të cilin jemi ka shtrirë investime të mëdha në rajonin e Podujevës për çfarë edhe kryetari i kësaj komune, Agim Veliu ishte shprehur i kënaqur me rritjen e dinamikave të punës nga KEDS.

Agjensia e lajmeve ekonomia,  14.06.2017