info@energjia.al

Çdo ditë, minatorët e Trepçës lëshohen në një thellësi prej mbi tetëqind metra nën sipërfaqen e tokës për të nxjerrë xehet dhe mineralet. Me punën e tyre ata nxjerrin mbi tokë, pasurinë nëntokësore të Kosovës.

Afër hyrjes së minierës, nga një oxhak del një tym i lehtë që cila tregon se diku në thellësi të tokës po punohet.

Minatorët hyjnë e dalin tek hyrja kryesore e Minierës së Stantërgut, e cila gjendet në Mitrovicë, sipër së cilës është vendosur një shenjë e madhe me mbishkrimin, “Me fat!”.

Para se të lëshohen qindra metra në thellësi të tokës, ata veshin rrobat e punës- çizmet, pantallonat, xhaketat dhe mbi kokë vendosin helmetën me dritë, mjete këto, pa të cilat nuk lejohet hyrja në minierë.

Kur veshin gardërobën e përshtatshme, minatorët janë të gatshëm për të filluar punën nëntokë.

Për të zbritur tek punishtet, mblidhen te “kafazi”, siç e quajnë ata, ashensorin i cili daton që nga viti 1954. Një sinjal tregon që ashensori fillon të ulet poshtë me të cilin zbresin deri në horizontin e 10-të nga 12 nivele sa ka gjithsej.

Thellësia është deri në 800 metra nën sipërfaqen e tokës.

Sapo të zbresësh poshtë në horizontin e 10, për të shkuar më pas në këmbë deri në horizontin e 11, ajri është i nxehtë, në vende- vende temperaturat janë të larta e diku shumë të ulëta. Derisa në disa nga punishtet përveç temperaturave të larta, ajri është i tymosur.

Lagështia e ajrit në disa vende në galerinë e minierës ndihet dukshëm.

Rrahman Beqiri, vozitës i makinave të rënda, tha se mungesa e mirëfilltë e filtrimit të ajrit dhe makineritë e vjetruara e bëjnë më të rrezikshme punën në këtë minierë.

“Një ditë e punës në minierë është me shumë vështirësi të mëdha- zgjimi herët në mëngjes, përgatitja. Vështirësitë, me të cilat përballemi, janë makineri të amortizuara që në disa vende tjera të botës janë edhe jashtë përdorimit. Por, ne punojmë nuk bën të ndalemi”, thotë Beqiri, i cili punon në Trepçë që nga viti 1983.

Kombinati Trepça përbëhet prej 41 njësive të ndryshme, që grupohen kryesisht në tri komplekse të mëdha: në Miniera me Flotacione, në Parkun Industrial në Mitrovicë dhe në Kompleksin e Shkritoreve.

Trepça ishte në mesin e ndërmarrjeve më të mëdha në ish-Jugosllavi. Por, pas luftës e deri në tetor të vitit të kaluar kur Qeveria e Kosovës miratoi Ligjin për Trepçën, nuk dihej se çfarë do të ndodhte me këtë kombinat.

Sipas të dhënave zyrtare nga viti 1945 e deri në periudhën para vitit 1990, miniera prodhonte rreth 600 mijë tonë xehe në vit. Kurse sot, nga aty nxirren 150 mijë tonë xehe.

Edhe kapacitetet e saj humane janë zvogëluar po ashtu përgjatë viteve, duke u reduktuar në 1,400 punëtorë nga mbi 20,000 sa ishin të punësuar në këtë kombinat dikur.

Kosova asnjëherë nuk ka bërë një vlerësim të detajuar për vlerën reale të kombinatit metalurgjik “Trepça”.

I vetmi studim për të gjitha resurset natyrore të Kosovës që është bërë në vitin 1992, ka vlerësuar se potenciali material i Trepçës mund të jetë 85 miliardë dollarë amerikanë.

Shpresat mundin rrezikun

Rrogat aktuale të punëtorëve sillen nga 600 deri në 800 euro, varësisht përvojës dhe përgatitjes profesionale. Por, asnjë nga ata nuk ka sigurim shëndetësor apo jetësor.

Fehmi Hajredini, është mbikëqyrës në horizontin e 11-të. Ai tha se “në çdo hap që sillesh, në minierë është e rrezikshme”.

“Zakonisht në minierë ka vende të rrezikshme sidomos në punishte ku punohet, ka vende ku shkëmbinjtë janë të qarë dhe aty duhet kujdes i madh, por për fat të mirë ndodhin shumë rrallë fatkeqësitë në minierë”, tha Hajredini.

Ai tregoi se ka pasur disa minatorë që janë lënduar gjatë punës, dhe disa të tjerë që kanë vdekur në minierë.

“Para lufte mu në horizontin e 10 në punishten 140 ka pas ndodhur ku dy minatorë kanë vdekur. Dy ndërrime kanë punuar për të thyer shkëmbinjtë për t’i nxjerr trupat e pajetë. Është përjetim i rëndë të shohësh kolegun duke u mbytur”, tha ai.

Mosha mesatare e minatorëve tregon drejtori i minierës së Stantërgut, Qazim Jashari është 55 vjeç.

“Unë kam minator 64 vjet që punon prej tij nuk mund të pritet shumë, pasi që fuqia e ka lëshuar mosha e ka bërë të veten, tërë kohen ka punuar në minierë ai është i dërmuar. Po presim që tani ligji të na ndihmojë, na kanë premtuar që do të bëjmë diçka që të ulemi moshën e pensionimit të minatorit”, thotë Jashari.

Në minierën e Stantërgut ka edhe punëtorë të rinj rreth të 30-tave. Njëri prej tyre është Ramadan Behrami, inxhinier, kryepunëtor i horizontit të 10-të të minierës.

Ndryshe, nga minatorët e vjetër Ramdani është më pak i lodhur nga puna e vështirë në minierë. Ai ka gjashtë vjet që punon në minierë dhe shpresat i ka të mëdha se ky gjigant metalurgjik do të rimëkëmbet dhe do t’i kthehet nami që kishte dikur.

“Kushtet për momentin janë ato që janë. Makineria në përgjithësi është e vjetruar, mjetet që janë duke punuar në horizontin e janë të vjetra 10 vjet. Është investuar shumë pak, me ato mjete është vështirë të kryhet punë. Në kushtet që janë sot prodhimi është i kënaqshëm. Por me një investim nga Qeveria qendrore, ka mundësi të bëhet më shumë prodhim”, thotë ai.

Gjiganti i ndarë në dy pjesë, në veriun e dominuar nga serbët dhe Stantërgun me minatorë shqiptarë, nuk arriti të funksionojë si duhet, për shkak të statusit të pazgjidhur dhe ndarjes, që ngjasonte edhe në vetë qytetin e Mitrovicës.

Tani për afër një vit që nga miratimi i Ligjit për Trepçën, autoritetet në Kosovë kanë filluar procedurat për zbatimit e këtij ligji që si i tillë është thënë se do të mundëson rimëkëmbjen dhe zhvillimin e kombinatit Trepça.

Telegrafi,  12.10.2017

Kryeministri i Republikës së Kosovës, Ramush Haradinaj u ka shkruar letra tre ministrave të Qeverisë që ai drejton, nga të cilët kërkon që të përfshihen me veprime të shpejta dhe konkrete rreth zbatimit të Ligjit për Trepçën si dhe adresimin e kërkesave tjera të minatorëve të Trepçës.

Në letrën e  Kryeministrit Haradinaj për ministrin e Zhvillimit Ekonomik, Valdrin Lluka, atij i kërkohet të shqyrtojë kërkesat e natyrës ligjore të parashtruara nga Ahmet Tmava, menaxher i Ndërmarrjes Trepça:

- Të miratohet Statuti i Trepça SH.A. duke u bazuar në nenin 6 të Ligjit nr.05/L-120 për Trepçën; Të bëhet regjistrimi Trepça SH.A në Agjencinë e Regjistrimit të Bizneseve (MTI) duke ubazuar në nenin 7 të Ligjit nr.05/L-120 për Trepçën; Gjithashtu MZHE bazuar në nenin 7 të Ligjit të lartcekur të bëjë regjistrimin e njësive banesore Trepça SH.A. të cekura në nenin 2, paragrafet 2.1, 2.2 dhe 2.3 të këtij Ligji; Bazuar në nenin 3 paragrafi 3.1, 3.2 dhe 3.3 të Ligjit dhe arsyeshmërinë ekonomike dhe financiare, të formohen edhe njësitë e parapara në këtë dispozitë.

Ndërsa nga ministri, Skender Reçica, ministria e Punës dhe Mirëqenies Sociale, Kryeministri, në bazë të vlerësimeve të Tmavës kërkon që:

- Të sigurohet baza juridike për dhënien e pensioneve me 70% nga paga e punëtorëve, ashtu siç janë pensionet në disa institucione në Republikën e Kosovës;

- Të sigurohet baza juridike për pranimin e stazhit të punës për vitet 1990-1999; – Punësimi i të rinjve, dhe Zbatimi i Marrëveshjes së Përgjithshme Kolektive të Kosovës.

Dhe së fundi në letrën dërguar ministrit, Bedri Hamza, ministria e Financave, Kryeministri Haradinaj i kërkon atij që:

- Duke u bazuar në Ligjin mbi faljen e Borxheve Publike nr.05/0119, Ndërmarrja Trepça si Shoqëri Aksionare i është drejtuar Komisionit Qeveritar për përfshirje në falje të borxheve të saj të krijuara në kohën e UNMIK-ut.

Agjensia e lajmeve ekonomia,  04.10.2017

Dje Kryeministri i Republikës së Kosovës, Haradinaj, i bëri vizitë Ndërmarrjes “Trepça” dhe në bisedë me menaxhmentin dhe punëtorët u shtruan për diskutim disa nga çështjet që kërkojnë zgjidhje të shpejtë.

Lëvizja për Bashkim (LB) konsideron se duke qenë se Ndërmarrja “Trepça” është nga çështjet që nuk e kanë pasur trajtimin e duhur institucional, është inkurajuese vizita e kryeministrit dhe temat që ai i hapi për zgjidhje.

“Kryeministrit ia rikujtojmë edhe një herë se me Ligjin për Trepçën u hoqën pengesat juridike që ndikuan në moszhvillimin e kësaj ndërmarrjeje. Por kjo nuk mjafton”, thekson LB.

Fatkeqësisht, përkundër ngulmimit të vazhdueshëm të Lëvizjes për Bashkim, Qeveria e kaluar nuk e bëri asnjë hap konkret në jetësimin e Ligjit për Trepçën.

“Neglizhenca, mungesa e guximit dhe pazaret e partive politike rreth emërimeve në bord janë shkaktarët kryesorë që Ligji për Trepçën tash e një vit të mos jetësohet”, vlereson LB.

Që të nxirret “Trepça” nga agonia, në të cilën ndodhet qe pothuajse tri dekada, që “Trepça” të bëhet vërtet njëra prej shtyllave të zhvillimit ekonomik të Kosovës, Qeveria Haradinaj sipas LB-se duhet që menjëherë t’i ndërmarrë masat për jetësim të Ligjit për Trepçën.

Hapat e parë të domosdoshëm për rigjallërim të Trepçës janë emërimi i Bordit Mbikëqyrës, si dhe regjistrimi i ndërmarrjes së re, si Shoqëri Aksionare, në regjistrin e Ministrisë së Tregtisë dhe Industrisë, konkretisht të Agjencisë për Regjistrim të Biznesit në Kosovë.

Lëvizja për Bashkim vazhdon të ngulmojë që të mos përsëriten gabimet e bëra deri më tani në mënyrën e përzgjedhjes së bordeve të shumë institucioneve të tjera, dhe, nëse duam zhvillim të Trepçës dhe të Kosovës, duhet që në krye të Bordit Mbikëqyrës të caktohen ekspertë të përgatitur profesionalisht dhe të përkushtuar për zhvillim të vendit. Vetëm me një Bord të tillë Mbikëqyrës mund të vihen themele të forta për zhvillim të Trepçës.

Agjensia e lajmeve ekonomia,  23.09.2017

Kryeministri i Republikës së Kosovës, Ramush Haradinaj ka vizituar Ndërmarrjen “Trepça”,  ku nga menaxheri i kësaj ndërmarrjeje, Ahmet Tmava është njoftuar nga afër me situatën dhe problemet me të cilat përballet kjo ndërmarrje.

Me këtë rast, kryeministri Haradinaj, tha se Ligji e obligon Qeverinë e vendit që të ndërmarrë veprime të duhura të parapara me ligj.

“E mira e Ligjit për “Trepçën”, është se ju jep rol të gjithëve, ju jep rol minatorëve sepse janë aksionarë, iu jep rolin e vet përmes Bordit Menaxhues, menaxhmentit, por i jep rol dhe peshë edhe vendimmarrësve tjerë të nivelit nacional përmes Bordit Mbikëqyrës”, tha kryeministri.

Kryeministri Haradinaj tha se e mira e këtij ligji, është që të hyrat, 20 për qind e inkasimit të dividentave i kthehen komunitetit, andaj nëse të gjithë marrin pjesën e tyre të përgjegjësisë, sipas kryeministrit, “Trepça” do të jetë storie e suksesit, jo vetëm ekonomike, por edhe në dimensione tjera.

“Ne jemi të interesuar që kjo ndërmarrje në jetën tonë ekonomike, shoqërore dhe më gjerë, të shfrytëzohet si mundësi për një integrim më të mirë të kësaj treve të Kosovës, përfshirë edhe veriun, të gjenden formulat e duhura që të përfshihen të gjithë dhe ta gjejnë interesin e vet, jo vetëm në aktivizimin e njësive që u cekën, por edhe në aktivitetet e gjithmbarshme që pasojnë. Ne e kemi përfshirë edhe në planin qeverisës pasurimin e koncentratit, kalimi në një stazh tjetër më të avancuar”, tha kryeministri.

Kjo vizitë, siç u shpreh kryeministri, duhet të kuptohet si gatishmëri për zbatim të Ligjit për Trepçën.

“Është e patolerueshme të vonohet krijimi i Bordit Mbikëqyrës, por poashtu është e patolerueshme që të lejohet statusi i “Trepçës” si kompani e paregjistruar, që i ka vështirësitë në operim”, u shpreh kryeministri.

Me këtë rast, kryeministri premtoi për minatorët se temat që kanë të bëjnë me kategorizimin e pagave, me stazhin e minatorëve, si dhe punësimin e familjarëve të minatorëve do të trajtohen me seriozitetin e duhur.

Menaxheri i ndërmarrjes “Trepça”, Ahmet Tmava, fillimisht ka uruar kryeministrin Ramush Haradinaj, për zgjedhjen në krye të Qeverisë me bindjen se pritjet e kësaj ndërmarrje do të bëhen realitet nga kjo qeverisje.

Tmava e ka njoftuar kryeministrin me sfidat nëpër të cilat ka kaluar ndërmarrja “Trepça”, duke u kërcënuar edhe me proceduat e likuidimit.

“Falë Ligjit të aprovuar për Trepçën në nëntor të vitit të kaluar, “Trepça” ka shpëtuar nga procedura e likuidimit, mirëpo nuk është zgjedhur problemi, për shkak se ai ligj ende nuk ka filluar të zbatohet. Kjo na vë në një situatë të një vakumi ligjore veprues”, tha Tmava.

Ai e ka konsideruar si çështje me prioritet zgjedhjen e Bordit Mbikëqyrës, i cili pastaj e aprovon Strategjinë Zhvillimore dhe e bën statusin e regjistrimit të ndërmarrjes.

Pas takimit me  menaxhmentin, kryeministri ka vizituar minierën e Stantërgut, ku është pritur nga minatorët.

Qazim Jashari, drejtor i Minierës në Stanterg, i ka thënë kryeministrit Haradinaj se për t’i arritur objektivat duhet investim dhe përkrahje nga Qeveria. “Besojmë se do të filloj implementimi i ligjit, do të zgjidhet bordi dhe do të filloj zhvillimi i mbarë me projektet që janë bërë nga ekspertët vendor”, tha ai.

Shyqeri Sadiku, kryetar i Sindikatës së minatorëve, paraqiti para kryeministrit kërkesat dhe shqetësimet lidhur  me gjendjen e krijuar nga keqmenaxhimi dhe keqpërdorimi i menaxhmentit aktual.

Ai kërkoi që të bëhet ligji për pensione dhe invalidët e punës, i cili do të mundësonte që pensionet për të pensionuarit në Trepçë të jenë 70 për qind e mesatares së tri rrogave të fundit para pensionit; që punëtorëve të Trepçës t’ju njihet përvoja e punës nga vitet 90 e tutje; të arrihet një memorandum mirëkuptimi ndërmjet Ministrisë së Zhvillimit Ekonomik, Sindikatës dhe Menaxhmentit të Trepçës me qëllim që t’ju mundësohet punësimi i një fëmije, të gjithë atyre punëtorëve që kanë vdekur, vdesin, pensionohen dhe atyre që nuk kanë pasur mundësi të kthehen në punë; dhe të garantohet se nuk do të ketë privatizim të Trepçës.

Kryeministri Haradinaj në fund të vizitës bashkëbisedoi me minatorët, duke u premtuar atyre zgjidhje dhe adresim konkret për pensionet të cilat do t’i trashëgojnë familjarët e tyre, mundësinë e punësimit të familjarëve të minatorëve, si dhe bursa për fëmijët e minatorëve pas rritjes së profitit në këtë ndërmarrje.

“Sapo të kthehem në zyrë do t’i përpara detyrat e mia dhe me kabinetin tim do t’i kryej këto detyra” tha kryeministri, duke premtuar se deri më 20 tetor, sërish do të vije në “Trepça” për të raportuar për realizimin e punëve që janë bërë.

Për realizimin e këtyre premtimeve, ai mori shembull arritjen e marrëveshjes me banorët e fshatrave Shipitullë dhe Hade me rastin e shpronësimit.

Agjensia e lajmeve ekonomia,  21.09.2017

Në tetor bëhet një vit që nga miratimi i Ligjit për gjigantin metalurgjik “Trepça”.

Në atë kohë ky Ligj u cilësua si shpëtim për këtë Ndërmarrje, por që implementimi i tij në praktikë të paktën deri tash ka mbetur vetëm në letër.

Në fillim shkak i mosimplementimit të tij ishte mungesa e institucioneve të vendit, ndërsa tash nuk ka më arsyetime. Drejtori “Trepçës”, Ahmet Tmava, shprehet optimist se Qeveria e re do ta këtë prioritet implementimin e këtij Ligji, pasi që, sipas tij është koha e fundit për të intervenuar në rimëkëmbjen e kësaj Ndërmarrjeje.

“Ne ndodhemi në një vakum ligjor. Me ligj “Trepça” duhet të regjistrohet dhe ne nuk mund ta bëjmë këtë, sepse duhet të bëhet bordi. Gjendja jonë në “Trepçë” dihet si është. Në mungesë të ligjit po rrezikohet funksionalizimi i saj, shkaku i tij ne nuk kemi mundur ta regjistrojmë këtë Ndërmarrje, pasi që ende veprojmë me vula si ndërmarrje shoqërore. Aktualisht jemi në një status të mbijetesës dhe po shpresojmë që të marrim status zhvillimor, po shpresojmë dhe jemi optimistë që të ndryshojnë gjërat për të mirë në ‘Trepçë’”, ka thënë Tmava.

Muhamet Sadiku, njohës i rrethanave ekonomike në vend, thotë se është koha e fundit për të intervenuar.

Sipas tij, në mungesë të këtij Ligji është humbur mjaft shumë tash e sa vite.

“Implementimi i Ligjit është dashur të bëhet menjëherë e jo ta presim ketë situatë, ku gjendja në ‘Trepçë’ është shumë e keqe dhe nuk ka ndonjë vizion të qartë se si do të vazhdohet më tutje. Sipas mendimit tim, Qeveria e tanishme do të duhet që t’i përvishet punës për funksionalizimin e ‘Trepçës’ dhe ta themelojë bordin e ri, sepse pa bord të ri nuk mund të zhvillohet Ndërmarrja, nuk mund të ndërtohet vizioni i ardhshëm i saj dhe të fillojë funksionimi i saj në bazë të ekonomisë së tregut, të hapet mundësia për investitorë të jashtëm, të hapet rruga për partneritet publiko-privat”, ka thënë ai.

Gazeta Zëri,  21.09.2017

Miniera e “Trepçës” në Stan Tërg vazhdon të ballafaqohet me vështirësi të mëdha, ndonëse Ligji për Trepçën, i miratuar në Kuvendin e Kosovës në fillim të tetorit të vitit 2016, garantonte zhvillim të shpejtë, pasi që gjiganti ekonomik kosovar i kthehej shtetit të Kosovës dhe qytetarëve të saj.

Prodhimi në vitin 2017 ka shënuar rënie të dukshme krahasuar me vitin 2016.

Në gjashtëmujorin e parë të këtij viti janë prodhuar 6 mijë tonë më pak xehe se në të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.

Me prodhimin aktual menaxhmenti i “Trepçës” ka arritur t’i sigurojë pagat për 1360 punëtorë, sa aktualisht punojnë, minatorë dhe staf tjetër. Institucionet e Republikës së Kosovës, para së gjithash Qeveria e Kosovës, prej se është miratuar Ligji për Trepçën nuk ka arritur t’i formojë dy bordet kryesore, atë Mbikëqyrës dhe Bordin Menaxhues dhe në këtë mënyrë gjithçka ka mbetur në duart e menaxhmentit që udhëhiqet nga Ahmet Tmava.

Drejtori Tmava është duke e shtyrë, siç thonë, “me gjoks”, pa e pasur asnjë lloj përkrahjeje nga Qeveria e Kosovës. Institucionet e vendit nuk kanë arritur ta bëjnë asnjë hap përpara për rimëkëmbjen dhe zhvillimin e “Trepçës”.

Në “Trepçë” thonë se kombinati ka mbetur peng i politikës, pasi që me rënien e Qeverisë ka ngelur puna e funksionalizimit të Ligjit për Trepçën, e më këtë edhe zhvillimi i saj, ashtu siç synohej.

Drejtori i “Trepçës”, Ahmet Tmava, i ka thënë “Zërit” se janë duke u përballur me telashe të mëdha, të cilat nuk mund të zgjidhen pa u konstituuar institucionet e Kosovës, sidomos pa u funksionalizuar Qeveria e re e vendit, e cila do të vazhdojë me procesin e transformimit të ndërmarrjes nga ajo shoqërore në ndërmarrje publike.

Gazeta Zëri,  07.09.2017

Për afër një vit që nga miratimi i Ligjit për Trepçën, autoritetet në Kosovë nuk kanë arritur të bëjnë as edhe një hap para, për siç është synuar, rimëkëmbjen dhe zhvillimin e kombinatit Trepça.

Kombinati Trepça, llogaritej si një prej ndërmarrjeve më të mëdha jo vetëm në Kosovë, por edhe në ish-Jugosllavi. Por, në vitet e fundit kaloi në fazën e mbijetesës dhe nga mbi 20 mijë punëtorë sa kishe në të kaluarën, Trepça numëron aktualisht rreth 1,400 punëtorë.

I gjithë procesi që do të duhej të kalonte kombinati Trepça pas miratimit të Ligjit në tetor të vitit të kaluar dhe t’i hapej rruga e zhvillimit, ka mbetur peng i problemeve politike.

Aktualisht, siç thonë përfaqësues të Trepçës, gjithçka që ndërlidhet me Trepçën ka mbetur e ngrirë deri në formimin e institucioneve të reja të Kosovës të dala pas zgjedhjeve të 11 qershorit.

Drejtori i Trepçës, Ahmet Tmava, në një bisedë me Radion Evropa e Lirë, thotë se kombinati Trepça po përballet me vështirësi të mëdha të funksionimit e të cilët po sjellin jo pak probleme.

Për fat të keq Ligji nuk është bërë funksional dhe funksionalizimi është vështirësuar tej mase, pasi që aktualisht as nuk jemi si një ndërmarrje shoqërore në Agjencinë Kosovare të Privatizimit e as në Qeveri dhe kjo po sjell telashe. Institucionet shtetërore duhet t’i kryejnë obligimet edhe pse faktet po falsin të kundërtën”.

Çështja e funksionalizimit të Ligjit është dashur të përfundojë qysh moti, por ne po bëjmë përpjekje maksimale që këtë periudhë të tranzicionit ta tejkalojnë pa telashe serioze”, thekson Tmava.

Çdo vonesë që po bëhet në çështjen e Trepçës, shton Tmava është e dhimbshme, pasi që zhvillimi i Trepçës kishte mundësuar hapje të vendeve të reja të punës, rritje të prodhimi dhe të shihet interesi në shfrytëzimin e resursit.

Në anën tjetër, Shyqyri Sadiku, kryetar i sindikatës së Trepçës, gjendjen në këtë ndërmarrje e paraqet mjaft shqetësuese.

Ai në një prononcim për Radion Evropa e Lirë thotë se ndërmarrja po shkon drejt falimentimit.

Kemi ngecur kemi rënie të prodhimit. Nëse e krahasojmë me vitin paraprak, në gjashtë mujorin e parë kemi 6 mijë tonë më pak të prodhimit të xehes. Trepça nuk është duke u menaxhuar si duhet. Ka vakum institucional, janë duke u neglizhuar punët, nuk ka prodhim të mirë. Punëtorët kanë pritur që po formohen institucionet e reja të Kosovës, nëse kjo gjendje vazhdon, Trepça shkon drejt falimentimit”, thotë Sadiku.

Ndërkohë, Sadiku shton se edhe kushtet në të cilët po punojnë punëtorët e Trepçës janë nën nivelin e duhur.

Kushtet për punëtorët janë të rënda, ata po përballen me probleme të ndryshme, probleme të veçanta janë kushtet e ambientit, mikroklimës”, thekson Sadiku.

Ndërkohë, drejtori ekzekutiv në Odën Ekonomike Amerikane në Kosovë (OEAK), Arian Zeka thotë për Radion Evropa e Lirë se kriza politike afekton ndërmarrjen Trepça dhe pamundëson zbatimin e dispozitave të Ligjit mbi Trepçën.

Është e nevojshme që Kosova të ketë institucione funksionale qeveritare që mund të marrin vendime dhe të shtyjnë përpara ristrukturimin e ndërmarrjes Trepça. Pavarësisht rolit që Qeveria duhet të ketë për Trepçën, ajo çfarë OEAK ka potencuar është e rëndësishme përfshirjen e kapitalit privat në ndërmarrjen Trepça, pasi që kjo në një masë do të reduktonte rolin që vetë shteti ka në drejtimin dhe menaxhimin në një ndërmarrje të tillë strategjike për zhvillimin ekonomik të vendit”, thotë Zeka.

Në kohën kur ishte miratuar Ligji për Trepçën, udhëheqësit e institucioneve të Kosovës ishin shprehur të gatshëm që të përfundohet sa më shpejt çdo procedurë e nevojshme që të fillohet me zbatimin e këtij Ligji.

Ata ishin shprehur optimistë se me miratimin e Ligjit për Trepçën, kësaj kompanie do t’i kthehet nami që ka pasur në të kaluarën.

Trepça, sot, brenda Kosovës, përbëhet prej 41 njësive të ndryshme, që grupohen kryesisht në tri komplekse të mëdha: në miniera me flotacione, në parkun industrial në Mitrovicë dhe në kompleksin e shkritoreve.

Por, një pjesë e madhe e këtyre kapaciteteve janë të degraduara, për shkak të mungesës së mirëmbajtjes ose mungesës së investimeve, e madje edhe keqshfrytëzimit në të kaluarën.

Radio Evropa e Lirë,  30.08.2017

Gjiganti ekonomik kosovar “Trepça” vazhdon të mbetet peng i politikave joparimore të dy ish-partnerëve të koalicionit PDK e LDK, të cilët nuk kanë mundur të merren vesh për formimin e Bordit Mbikëqyrës.

Për 6 muaj, sa ka pasur afat Qeveria e Kosovës për ta formuar Bordin Mbikëqyrës, PDK-ja dhe LDK-ja nuk kanë mundur të merren vesh për njerëzit që do ta përbënin bordin, i cili pastaj do ta formonte Bordin Menaxhues, pa të cilat “Trepça” nuk mund të funksionojë dhe pa të cilat nuk mund të zbatohet as Ligji për “Trepçën”.

Që të dyja këto subjekte politike janë përpjekur që në borde në “Trepçë” t’i shtyjnë njerëzit e vet dhe në këtë mënyrë edhe është vonuar dhe tani duhet pritur për formimin e qeverisë së re që do të dalë nga zgjedhjet e 11 qershorit.

“Qeveria e Kosovës ka pasur 6 muaj afat që të formonte Bordin Mbikëqyrës dhe Bordin Menaxhues të kombinatit ‘Trepça’, që nënkuptonte edhe fillimin e zbatimit të ligjit për të, por kjo nuk është arritur prej miratimit të ligjit”, ka thënë drejtori i “Trepçës” Ahmet Tmava.

Sipas tij, i gjithë procesi ka mbetur i ngrirë deri pas zgjedhjeve të 11 qershorit dhe krijimit të qeverisë së re.

“Mospërfundimi i këtij procesi ka pasur efekte negative për ‘Trepçën’, pasi që nuk është arritur të fillohet me politikat zhvillimore. Me shpalljen e zgjedhjeve të jashtëzakonshme ka rënë edhe Qeveria, kështu që formimi i bordeve ka mbetur të bëhet me formimin e qeverisë së re të Kosovës. Kjo ka ndikuar shumë në zhvillimin e ‘Trepçës’ pasi që nuk mund të fillohet me politikat zhvillimore pa u regjistruar ndërmarrja e re. Bordi Mbikëqyrës i ‘Trepçës’, sipas ligjit është dashur të themelohet pas 6 muajve nga miratimi i saj në Kuvendin e Kosovës. Ai duhet të përbëhet nga 9 anëtarë, ekspertë të fushave të caktuara, që nevojiten për mbikëqyrjen e kombinatit. Ky bord më pas do të duhej të zgjedhë edhe anëtarët e Bordit Menaxhues të ‘Trepçës’”, ka sqaruar drejtori Tmava.

Gazeta Zëri,  08.06.2017

Kryeministri i Republikës së Kosovës, Isa Mustafa, ka pranuar sot studimin e fizibilitetit me orientime strategjike për zhvillimin e Trepçës. Studimi është dorëzuar nga drejtuesit e Bordit të Agjencionit Kosovar të Privatizimit, të udhëhequr nga kryesuesi i Bordit, Petrit Gashi.

Duke vlerësuar punën e bërë nga AKP-ja dhe kompania e angazhuar, kryeministri Mustafa foli për rezultatet e këtij studimi.

“Studimi ka nxjerr në pah rezultate shumë të rëndësishme sa i përket tregut që është shumë pozitive sepse ofron perspektivë të zhvillimit të Trepçës. Ka nxjerrë po ashtu rezultate të rëndësishme sa i përket teknologjisë dhe zhvillimit teknologjik, por edhe në këtë fushë mbetet edhe më tutje të punohet”, tha kryeministri, duke veçuar rëndësinë e mbrojtjes së ambientit në Mitrovicë me rrethinë gjatë procesit zhvillimor.

Kryeministri Mustafa tha po ashtu se është studiuar edhe mënyra e organizimit dhe strukturimit të mëtutjeshëm të Trepçës.

“Tani mbetet me rëndësi themelore që të konstituohet Bordi i Trepçës sa më shpejtë, të organizohet Trepça si shoqëri aksionare, të mund të veprojë dhe ta merr përgjegjësinë e plotë në këtë fushë”, tha kryeministri.

Më tutje, kryeministri Isa Mustafa tha se ky studim do të jetë në dispozicion të Trepçës dhe se Qeveria së bashku me AKP-në në këtë fazë do të orientojnë aktivitetet në mënyrë që të fillohet të punohet me të.

“Është paraparë që një fazë e organizimit të jetë edhe auditimi i fizibilitetit, i cili do të jep përgjigje sidomos në fazat tjera përpos minierave, edhe në fazat tjera të shkritores, elektrolizës së zinkut, të industrisë kimike, etj. që mbesin si faza për t’u parë se me çfarë burime do të financohen, si do të financohen, në çfarë tempo kohore do të zhvillohen dhe si të shtrihet Trepça si një prej gjigantëve ekonomik e cila duhet të zhvillohet më tutje”, tha kryeministri.

Pas këtij studimi, kryeministri Mustafa tha se Qeveria do të ndërmarrë të gjitha masat për përshpejtimin e saj në mënyrë që Trepça të ecë përpara.

Petrit Gashi, kryesues i bordit të drejtorëve të AKP-së, u shpreh shumë i kënaqur me punën që është bërë në këtë analizë, duke shprehur bindjen se ky studim ofron një bazë shumë të fuqishme për vendimmarrje, për revitalizimin dhe ringjalljen e Trepçës.

“Ne e kemi aprovuar para pak javësh si projekt, sot patëm kënaqësinë t’ua dorëzojmë si pronar tashmë të Trepçës ose të pjesës më të madhe të aseteve. Ju e potencuat edhe çfarë përmban raporti brenda. Ne jemi shumë të kënaqur me punën që është bërë në këtë analizë. Besojmë që analizat që janë ofruar shërbejnë ose ofrojnë një bazë shumë të fuqishme për vendimmarrje për Trepçën në të ardhmen, edhe për revitalizimin ose ringjalljen e pjesëve të caktuara të Trepçës”, tha Gashi.

Sa i takon investimeve në Trepçë, Gashi tha se studimi i ka trajtuar të gjitha alternativat, duke bërë të ditur se sipas studimit nuk duhen investime të mëdha nga Qeveria, përveç në kapacitetet teknologjike, në mënyrë që puna që bëhet të jetë sa më produktive.​

Agjensia e lajmeve ekonomia,  28.05.2017

Kandidati për kryeministër nga LDK-AKR-Alternativa, Avdullah Hoti, gjatë një vizite në Trepçë, ka thënë të hënën se qeveria e kaluar e ka shpëtuar Trepçën nga falimentimi, ndërsa qeveria e re do t’ia kthejë namin Trepçës, nëpërmes strukturimit, sjelljes së investimeve të jashtme dhe anëtarësimit të saj në bursat ndërkombëtare të metaleve.

“Ne jemi të vendosur për ta zhvilluar Trepçën. Kemi bërë një hap të madh, duke e shpëtuar nga likuidimi. Tani e kemi kompletuar studimin e fizibilitetit dhe jemi duke i marrë komentet nga ekspertët më të mirë vendorë dhe ndërkombëtarë. Me këtë studim ne hapim mundësi të reja për zhvillimin e Trepçës dhe përshtatjen e saj me kushtet e tregut”, ka thënë Hoti.

Sipas tij, pas 11 qershorit, së bashku me minatorët dhe strukturat drejtuese do të nisim punën për zhvillimin e Trepçës.

Ai ka thënë se me ligjin në fuqi minatorët janë bashkëpronarë të Trepçës dhe ne do të bëjmë gjithçka që është e mundshme për t\’i përmirësuar kushtet e punës, për t’ua rritur pagat dhe për t’ju njohur stazhin e punës gjatë viteve të 90-ta.

“Ne i kemi njerëzit më të mirë, më profesional dhe më kompetent për ta zhvilluar Trepçën. Do ta vendosim Trepçën në bursën ndërkombëtare, do t\’i sjellim investitorët më të mirë që janë botë në fushën e minierave dhe metalurgjisë”, ka thënë kandidati për kryeministër i LDK-së dhe partnerëve të koalicionit.

Hoti e ka quajtur të pafalshme se si Trepça është lënë në këtë gjendje deri më tani.

“Plani jonë qeverisës parasheh funksionalizim e potencialeve të Trepçës përmes investimeve të jashtme, bazuar në strategji të qartë që reflektojnë interesat ekonomike dhe shtetërore të Kosovës. Ne do ta kompletojmë kuadrin ligjor për të rregulluar mënyrën e funksionimit, si dhe do ta bëjmë strategjinë për tërheqjen e investitorëve”, ka thënë Hoti.

Ai ka thënë se vendimmarrja për të ardhmen e pasurive natyrore të Kosovës, shfrytëzimin dhe menaxhimin e tyre duhet të jetë përgjegjësi e Kuvendit të Kosovës.

Sipas Hotit, Qeveria e tij di ta shndërroj Trepçën në korporatë moderne me qeverisje korporative sipas standardeve bashkëkohor.

Shyqri Sadiku nga Sindikate e Punëtorëve të Trepçës, është ankuar në kushtet e vështira të punës dhe mosha e shtyrë e minatorëve.

Ai e ka mirëpritur miratimin e Ligjit për Trepçën, por ka kërkuar që konform ligjit të ndërmerren veprimet përcjellëse, siç është zgjedhje e Bordit dhe menaxhmentit të ri.

Agjensia e lajmeve ekonomia,  29.05.2017