info@energjia.al

Komisioni Hetimor “Për të kontrolluar zbatimin e legjislacionit në fuqi dhe mbrojtjes e interesit të shtetit shqiptar nga realizimi i marrëveshjes për zgjidhjen me mirëkuptim ndërmjet Republikës së Shqipërisë dhe shoqërisë “CEZ, A. S.”, u ngrit me kërkesë të PD pas pretendimeve të demokratëve se “marrëveshja, sipas të cilës qeveria do i kthejë CEZ 95 milionë euro në këmbim të rimarrjes së pronësisë në katër vjet është e paligjshme dhe jo transparente”.

Por, duket se ky komision vecse nuk ka qënë funksional në hetime, ka degraduar edhe në shkelje të panumërta ligjore e etike.

Një raport 77 faqësh, i publikuar nga “Albanian Platform For Policy Advocacy”  zbulon një numër të lartë shkeljesh nga deputetët, anëtarë të këtij komisioni, të cilët përmes fyerjeve, sherreve, presioneve ndaj dëshmitarëve, kanë shkelur një sërë nenesh të rregullores së brendshme të komisionit, ligjin e komisioneve hetimore, kodin e procedurës penale dhe rregulloren e parlamentit.

Kryetari i këtij komisioni Edmond Spaho, shënon rekorde shkeljesh, nga ku më flagrantet mbeten:

– zhvillimi i mbledhjeve pa kuorumin e nevojshëm duke deklaruar se “mbledhjen mund ta zhvilloj edhe i vetëm”.

-mohimin i të drejtës së fjalës së anëtarëve për procedurë, fyerjet ndaj kolegëve e dëshmitarëve si “karagjoz’, “arrogante”, apo ajo ndaj kryeministrit Rama: “Nuk do të zhveshim…”.

-Nuk mungojnë as rastet kur Spaho kërcënon dëshmitarët me shprehjet: “Provo të largohesh!”

Shqiptarja.com  21.04.2017

Konsorciumi i Organizatave të Shoqërisë Civile për Zhvillim të Qëndrueshëm (KOSID), organizon konferencë për media për të prezantuar kronologjinë “Një histori e shkurtër e një dështimi të madh të politikave energjetike në Kosovë”, ku identifikohen shkeljet ligjore dhe procedurale nga Qeveria e Kosovës gjatë përpjekjeve për ndërtimin e Termocentralit ‘Kosova e Re’.

Gjithashtu, me këtë rast KOSID do të bëjë publike hapat e mëtutjeshëm ligjor për kundërshtimin e termocentralit ‘Kosova e Re’.

Agjensia e lajmeve ekonomia,  10.02.2017

Ne zbatim te Urdherit te Ministrit te Energjise dhe Industrise me Nr.81 dt.30.10.2013 “Per ngritjen e grupit te punes per rishikimin e kuadrit ligjor dhe institucional per aktivitetin e inspektiumit teknik ne sektoret e hidrokarbureve,elektroenergjise dhe industrise,qe mbulohen nga Ministria e Energjise dhe Industrise”,grupi I punes ka filluar punen ne menyre qe te evidentohen problemet e dala ne zbatim te Ligjit nr. 8450 datë 24.02.1999, “Për përpunimin, transportimin dhe tregtimin e naftës, të gazit dhe nënprodukteve të tyre” , i ndryshuar, Ligji nr. 8739 dt. 12.02.2001 “ Për garantimin e sigurisë së punës të pajisjeve nën presion” I shfuqizuar me ligjin nr.85/2013 date 14.02.2013 Per shfuqizimin e ligjit 8739 date 12.02.2001 Per garantimin e sigurise se punes te pajisjeve nen presion”, Ligji Nr.8734, date 01.02.2001“Per Garantimin e Sigurise se Punes te Pajisjeve dhe Instalimeve Elektrike”,i ndryshuar.

Ne lidhje me ndryshimet Ligjore duke filluar me ligjin nr.8450 datë 24.02.1999, “Për

përpunimin, transportimin dhe tregtimin e naftës, të gazit dhe nënprodukteve të tyre” , i

ndryshuar,propozimet jane si me poshte:

Te kete saktesime ne terminologjine e ketij ligji.te saktesohen subjektet operuese ne secilen prej fushave te perpunimit,tregetimit dhe transportimit si dhe kushtet teknike per marrjen e lejeve te tregetimit nga secila prej tyre.
Te forcohen sanksionet per shkelesit e dispozitave ligjore.
Ne lidhje me ligjin per Inspektoriatin kerkohet :

Te kete nje ligj te ri per Inspektoriatin,sepse Inspektoriati vazhdon punen vetem mbi bazen e dispozitave ligjore referuese.Ligji i vjeter per Inspektoriatin eshte shfuqizuar.
Inspektoriati te kete vetem aspekte teknike te kontrollit te projekteve ne fushen hidrokarbure,elektrike dhe te energjive te rinovueshme,industriale dhe minerare(vetem per projektet teknike teknologjike dhe jot e ndertimit).
Inspektoriati te kete te drejten e kontrollit te respektimit te kushteve teknike ne te gjithe subjektet qe perdorin impiante teknike dhe teknologjike,ne fushen hidrokarbure,te energjise elektrike apo asaj te rinovueshme,dhe te industriese dhe ate minerare.
Inspektoriati te kete te drejten e kontrollit te cilesise se produkteve vetem ne fushen e hidrokarbureve dhe minerare.
Kontrolli I cilesise se produkteve ne te gjithe fushat e tjera te ekonomise te kaloje ne organet e tjera shteterore sipas perkatesise.
Ne autoritetin e ri inpektues te ekzistoje dhe nje strukture e vecante per ekzekutimin e masave shtrenguese qe do te marre ky organ ne zbatim te dispozitave ligjore.
Sipas nderyshimeve ligjore te propozuara me lart do te kete edhe ndryshimet perkatese ne ligjet respektive.Vec te tjerash ne keto ndryshime do te perfshihen dhe licensimi I subjekteve private ne fushen e projektimit teknik e teknologjik sipas linjave,si dhe dorezimi I dokumentacionit teknik prane arkivave(mund te jete Arkivi Qendror Teknik I Ndertimit).
Do te kemi hartimin e 2 projekt vendime te keshillit te ministrave ne zbatim te 2 ligjeve te mesiperme.
Do te kemi 4 urdhera te ministrit per percaktimin e rregullave teknike te projektimit funksionimit apo mbylljes se veprimtarise ne sektoret hidrokarbure ,te energjise,te industriese dhe te minierave.
Dalja e Ligjit Nr.10489 dt. 15.12.2011 „Per Tregtimin dhe Mbikqyrjen e Tregut te Produkteve Joushqimore“, i ndryshuar me Ligjin Nr. 17/2013 dhe sidomos shfuqizimi i Ligjit Nr. 8739 dt. 12.2.2001 „Per Garantimin e Sigurise se Punes te Paisjeve Nen Presion“ me ane te Ligjit Nr. 85/ 2013 date 14.02.2013, sollen nje perjashtim dhe anashkalim te I.Q.T. –se dhe te D.I.P.N.P. –se si pjese integrale e saj, ne luajtjen e rolit per te cilin ishte krijuar, duke mos patur nje ligj te veçante dhe specifik dhe duke u kthyer ne nje strukture mbikqyrese te tregut te paisjeve nen presion.

Shfuqizimi i Ligjit nr. 8739 datë 12.2.2001 “Për garantimin e sigurisë së punës të pajisjeve nën presion” sollen impakt negativ ne aktivitetin e I.Q.T., duke perjashtuar rolin e ketij institucioni per tu shprehur mbi mundesine dhe aftesine teknike te ketyre Organeve te Vleresimit te Konformitetit (O.V.K.) dhe duke rritur ne kete menyre shkallen e pasigurise se ketyre paisjeve, sidomos nepermjet delegimit te kryerjes se inspektimeve teknike tek “Organet e miratuara“ Eshte fakt se te vetmet O.V.K. qe kryejne aktivitet inspektimi teknik ne tregun e paisjeve nen presion, jane ato qe jane krijuar nga I.Q.T. ne zbatim te ligjit qe sot eshte shfuqizuar.

Siguria e punes te paisjeve nen presion nuk ka te beje vetem me inspektimin qe kryejne “Organet e Miratuara” por edhe me kushtet ne te cilat punojne, pozicionet ne te cilat jane vendosur, aftesite e personelit qe merret me sherbimin, mirembajtjen dhe perdorimin, detyrimet e punedhenesit dhe punemarresit, etj.

Perjashtimi i I.Q.T. –se na ben te mendojme se ka nje renie te cilesise se punes dhe ka raste kur vleresimi i konformitetit nga “Organet e Miratuara” apo O.V.K. – te, eshte kryer ne nje formalitet.

Ne keto kushte jemi te mendimit se eshte i domosdoshme miratimi i nje ligji te ri per paisjet ne presion i cili te perfshije :

- garantimin e sigurise se punes te paisjeve nen presion

- ushtrimin e veprimtarisë inspektuese ne drejtim të garantimit të sigurisë së punës së pajisjeve nen presion

- kryerjen /certifikimin e inspektimeve teknike të vënies në punë dhe periodike të pajisjeve nën presion

- kryerjen e inspektimeve të subjekteve për vënien në shfrytëzim të pajisjeve nën presion që të plotësojnë kërkesat e akteve nënligjore të projektimit, prodhimit, vlerësimit të konformitetit, përdorimit dhe kontrollit teknik për secilin grup të pajisjeve nën presion.

a) Ligji nr 8734 dt 01.02.2001 ka pesuar shume nderhyrje dhe realisht nuk i pergjigjet zhvillimeve social ekonomike te vendit tone prandaj ka lindur realsht nevoja per nje ligj te ri per “sigurine elektrike” shoqeruar me aktet nenligjore qe rregullojne zbatimin e tij. Nga ana jone i eshte propozuar dikasterit nje model i vitit 2010 i nje vendi anglosakson . Nga ana jone gjate muajit dhjetor 2013 eshte punuar dhe pregaditur ne fazen fillestare nje Draft i Ligjit te Sigurise Elektrike dhe po vijohet me pregaditjene Aktit Nenligjor perkates dhe te tarifave te sherbimit.

b) Se fundemi ne kete ligj eshte hequr miratimi i projekteve prej DIPIE-se por pa e cilesuar se kush organizem do te veproj me tej qe perben non sens per nje organizem inspektimi qe ka atributet e Inspektoratit pasi ne thelb cenon kompetencen organike te tij qe eshte vleresimi i konformitetit per projektet ( kjo ka karakter parandalues e standartizues), produktet, procedurat e punimit, instalimet elektrike te reja dhe paisjet e instalimet elektrike qe jane ne shfrytezim. Keshtu pavaresisht se miratimi i projektit nuk do behet me tej nga DIPIE rezulton se ai u be monopol i nje kompanie private sikurse eshte CEZ Shperndarja qe bene miratim projekti ne kushtet e konfliktit te interesit duke ju referuar ERE-s (Entit Rregullator te Energjise) pra pa ndonje baze ligjore. Ketu duhet te bejme me dije se subjekti CEZ Shperndarje monopolizoi nje element sigurie siç eshte miratimi i projektit ne kushtet kur ka edhe monopolin e dhenies se pike lidhjes ne rrjetin elektrik dhe te kontrollit te paisjeve te instalimeve elektrike ne momentin e vendosjes ne shfrytezim referuar nenit 6 pika 1 te ligjit nr 8734 dt 01.02.2001. Nese do i referohemi vendeve te BE ose edhe vendeve te zhvilluara industriale si psh SHBA dhe Kanadaja nuk ekzistojne praktika te tilla dhe i kushtohet vemendje praktikave qe shmangin konfliktin e interesit.( Nuk tolerohet qe miratimin e projektit, dhe piken e lidhjes ne rrjet pra gjithe fluksin e investimit te klienteve investitor ta mbaj nen kontroll dh e ta orientoje kompania e shperndarjes se energjise elektrike). Veç te tjerave heqja e miratimit te projektit elektrik nga DIPIE ka sjellur mosderdhjen ne buxhetin e shtetit te shumes 9.700.000 leke te reja per nje mesatare prej 1050 projektesh ne vit.

c) Po keshtu DIPIE ka kerkuar ndryshime ne Rregulloren e Shfrytezimit Teknik ne teresi dhe futjen e salva-vites ne veçanti por kerkesat tona nuk kane marre akoma pergjigje. Nese miratohet shpejt Ligji i Sigurise Elektrike keto problem hyjne automatikisht ne rrugen e zgjidhjes duke u krijuar njeherazi edhe kushtet e updetesimit perkates te tyre.

energjia.al 27.01.2014

Duke qenë se kapacitetet për prodhimin e energjisë elektrike janë të vendosura në komunën e Obiliqit, ato bëjnë që banorët e kësaj zone t’i nënshtrohen një ndotjeje të jashtëzakonshme, me pasoja të shumanshme.

Lëvizjes për Bashkim konsideron se lidhur me gjendjen e mjedisit në këtë komunë janë alarmuar me të drejtë, në radhë të parë, qytetarët e kësaj zone e gjithashtu edhe organizata të ndryshme vendore e ndërkombëtare të specializuara për çështje të mjedisit e të shëndetësisë.

Lëvizjes për Bashkim thekson se atje ekziston një gjendje e rëndë dhe që janë të nevojshme veprime më serioze pajtohen edhe vetë institucionet përgjegjëse për të.

Duke u nxitur nga kjo gjendje dhe me qëllim të përmirësimit të saj, deputetët e Lëvizjes për Bashkim në Kuvendin e Kosovës, Agim Kuleta e Aurora Bakalli, janë duke punuar në përgatitjen e një nisme ligjore për Obiliqin.

Ky ligj, bazuar në masat e parapara, do të ndikojë në masë të theksuar në krijimin e mundësive për një jetë më normale për qytetarët e këtij regjioni.

Nisur nga qëllimi që ky ligj të jetë sa më i kompletuar, prej datës 1 deri më 13 qershor 2013, nëpër lokalitete të ndryshme të komunës së Obiliqit do të organizohen debate publike me qytetarë.

Duke i konsideruar shumë të rëndësishme opinionet e secilit, i ftojmë të gjithë ata që ndiejnë se mund të kontribuojnë në këtë drejtim të marrin pjesë në këto debate. Po ashtu, i ftojmë të marrin pjesë edhe të gjithë ata që janë të interesuar të informohen me masat që parashihet të përfshihen në këtë ligj.

Agjensia e Lajmeve Ekonomia, 31.05.2013

Komisioni parlamentar i Veprimtarive Prodhuese miratoi projektligjin që liberalizon tregun e gazit natyror në Shqipëri, duke i hequr ekskluzivitetin e transmetimit kompanisë Albpetrol. Liberalizimi i këtij tregu vjen në një kohë kur pritet vendimmarrja për projektin ndërkombëtar të gazsjellësit që do të transportojë gazin nga Azerbajxhani drejt Europës.
Përfaqësuesi i Ministrisë së Ekonomisë, Stavri Dhima tha se këto ndryshime ligjore i paraprijnë përgatitjeve infrastrukturore për shtrirjen e tubacioneve të gazit, për 2 projekte kryesore që kalojnë në Shqipëri, ai Trans Adriatik dhe projekti Jonian Adriatik. Në rast se projekti Trans Adriatik shpallet fitues për tranportimin e gazit nga Azerbajxhani drejt Europës, atëherë në Shqipëri pritet të nisin punimet për ndërtimin e tubacioneve.
Shteti shqiptar, i përfshirë në negociata intensive me konsorciumin e TAP, është angazhuar për të krijuar lehtësi në zbatimin e projektit duke krijuar lehtësitë ligjore dhe infrastrukturore për këtë projekt. Nga ana tjetër, kalimi i tubacioneve në Shqipëri do të rrisë shanset edhe për ndërtimin e një gazsjellësi tjetër nga Shqipëria drejt Kroacisë, duke e kthyer vendin tonë në një vend strategjik për energjinë në rajon.

TV Scan, 29.01.2013

Ministri i Zhvillimit Ekonomik, Besim Beqaj tha dje se roli i shtetit në zhvillimin ekonomik është krijimi i legjislacionit dhe infrastrukturës ligjore.
Duke marr pjesë në konferencën kushtuar industrisë së rëndë organizuar nga Oda Ekonomike Amerikane në Kosovë dhe STRASS, ministri Beqaj ka thënë se kjo çështje duhet të ndahet në dy faza; nën një të flitet për rolin e shtetit, për parametrat rregullativ, për parametrat legjislativ, orientimet afatgjata; dhe nën dy për rolin e ekonomisë, rolin e tregut, i cili definon se sa dikush mund të jetë në treg.
“Në këtë kontekst Qeveria e Republikës së Kosovës është me vizion të qartë. Unë e kuptoj në parim që jemi mësuar nga sistemi i kaluar që strategjitë zhvillimore të jenë me qindra e qindra faqe, të cilat janë të pakuptueshme në 90% të asaj çka shkruan për ata njerëz të cilët e lexojnë, pa afate kohore, pa efekte të mekanizmave matës. Ne kemi përgatitur një dokument, i cili është me afate kohore, me efekte matëse, me veprime konkrete, me adresë se kush duhet të marrë atë veprim se çka duhet të marrë dhe në bazë të këtyre kemi ndërtuar vizionin. Vizioni për zhvillimin ekonomik të Kosovës është që të ketë sektor, i cili është funksional, i cili mund të konkurrojë në tregun vendor dhe në atë ndërkombëtar, të ketë bazë legjislative, e cila e favorizon zhvillimin e industrisë, të ketë infrastrukturë, e cila i ndihmon ato për t’u zhvilluar dhe normalisht Qeveria të tërhiqet komplet nga biznesi”, tha ministri Beqaj.
Ai tha se këto janë orientime filozofike zhvillimore, të cilat duhet t’i trajtojmë, sepse shumë vende në botë janë zhvilluar në këtë kontekst.
“Nuk janë zhvilluar duke i subvencionuar, nuk janë zhvilluar duke i përkrahur dhe duke i ndërtuar ndërmarrjet sociale, prandaj në këtë kontekst dua të them që për të gjithë ata të cilët duan të flasin për vizionin dhe strategjinë e zhvillimit ekonomik të Republikës së Kosovës jam i gatshëm ta organizojë një debat tjetër dhe të ulemi dhe të flasim në detaje, dhe jo të sjellim konkludime,  të cilat mendoj janë sipërfaqësore”.
Ministri Beqaj tha se nëse flasim për rolin e industrisë së rëndë mund të themi se është shumë vital dhe dy veprime konkrete të cilat janë bërë, është në një që të krijohet një strategji, e cila parasheh zhvillim të këtij sektori deri në vitin 2025.
“Do të isha shumë i lumtur që dikush prej jush ta ketë lexuar strategjinë dhe të mund të thotë elemente të kësaj strategjie, a është mirë apo është keq, apo ku ka ndonjë hendek në këtë strategji. Është një strategji e cila është punuar nga numër i madh i ekspertëve që merren më këto lëmi, nuk është strategji që e ka punuar MZHE, por kryesisht njerëz të shkencës, të fakulteteve, njerëz që punojnë sot në këto kompani”.
Kjo strategji, sipas ministrit Beqaj ka tri synime kryesore: parimi themelor është që ta mbushin atë zbrazëtirën që e kemi në edukim, sepse kemi pasur një shkëputje në industri dhe këto janë synimet të cilat duhet të arrihen. Element tjetër është  rivitalizimi dhe ndërtimi i kapaciteteve përpunuese, jo nxjerrja e xeheve dhe shitja, por ngritja e kapaciteteve prodhuese, përpunuese të cilat do ta rrisin vlerën ekonomike të eksportit për njësi.
“Në këtë drejtim është një Plan Veprimi, të cilin ne duhet ta analizojmë veç e veç, dhe aty del se Ministria dhe të gjithë ekspertët janë duke punuar në këtë Plan Veprimi që duhet të parashihet në baza vjetore se çka duhet të bëhet”.
Elementi i tretë është trajtimi i ambientit nga këndvështrimi i aktiviteteve minerare, sepse ka gjëra të cilat kanë ndodhë dhe kanë mbetur ashtu të patrajtuara. Kemi industri të cilat e kanë shfrytëzuar një pjesë të lëndës së parë dhe nuk kanë mundur, për shkak të teknologjisë, ta ekstraktojnë deri në fund.
Si rezultat i kësaj strategjie kanë dalë një mori dokumentesh të tjera, si Ligji për Mbetjet Minerare, Ligji për Miniera dhe Minerale, i cili duhet të rifreskohet me orientim të qartë për hapjen e trajtimit dhe përdorimit të resurseve tona, jo vetëm për linjit për djegie, por edhe për industrinë kimike, të përpunimeve.
“Nëse flasim për Ferronikelin, Trepçën, Sharrcemin, nuk dua të hyjë në detaje, sepse të dhënat të cilat na u prezantuan këtu janë sipërfaqësore, janë të dhëna telegrafike, të cilat mund t’i marrim për 10 minuta dhe nuk na jep efekt të mjaftueshëm për t’i debatuar problemet e tyre thelbësore. Edhe këtu ka strategji”. Çështja e Trepçës është keqpërdorur shumë nga akterë të ndryshëm.
“Po ua them se Qeveria e Kosovës ka proceduar me ligje, të cilat e adresojnë çështjen e Trepçës, ka bërë një ligj të veçantë, i cili quhet Ligji për Ndërmarrjet për Interes të Veçantë për Shtetin, Ligjin e veçantë për Agjencionin e Privatizimit dhe Ligjin e veçantë i cili trajton çështjet e pronësisë dhe privatizimet në Gjykatën Supreme. Asnjëherë nuk është folur në asnjë institucion  për modelet e privatizimit të Trepçës”.
Modeli i orientimit ekonomik të Kosovës është zgjedhur, tha ministri Beqaj dhe theksoi se kjo Qeveri është përcaktuar për ekonomi të tregut, për ekonomi e cila do t’i respektojë mundësitë për ta rritur vlerën konkurruese të ndërmarrjeve.
“Brenda saj, po ashtu është përcaktuar që biznesin ta bëjë sektori privat, është përcaktuar që qeveria të merret sa më pak me biznes. Pra, ky është vizioni të cilin ne e kemi. Në vizion ka shumë gjëra, të cilat duhet të trajtohen, të shpjegohen në detaje, të konsultohen me biznesin. Si rezultat i kësaj e me qëllim të konsultimit të biznesit, e kemi formuar një komision, i cili quhet Komisioni Nacional për Zhvillim Ekonomik, dhe i cili takohet në baza mujore dhe ka njerëzit meritorë, dhe përfaqësuesit e tri odave (OEK, OEAK, AKB)”.
Tash nuk mund të thuhet se Qeveria po ndërton koncept të zhvillimit ekonomik pa u konsultuar me biznesin, përderisa ka takime mujore obligative ku trajtohet secili problem veç e veç, ku trajtohen idetë e marrjes së  vendimeve, ku trajtohet se cilat janë efektet e ligjeve, tha ministri Beqaj.
Kreu i MZHE-së tha se edhe në takimin e ministrave të energjetikës në Budvë të Malit të Zi ka kërkuar që në rekomandimet përfundimtare të hyjë propozimi që shoqëria civile të konsultohet në masën maksimale për të gjitha projektet, por është refuzim jo vetëm në Kosovë, por gjithkund në botë që shoqëria civile të jetë pjesë e vendimmarrjes.
“Për vendimmarrje duhet të kalohet nëpër proces zgjedhor, por gjithsesi mediat, profesionistët, njerëzit  e shkencës me një fjalë  e gjithë shoqëria civile janë të mirëseardhur që të diskutojnë gjërat, të cilat janë në diskutim e sipër. Pra, jo vetëm të marrin rolin e avokatit, kjo u bë keq e kjo u bë keq. Pajtohem  që ka shumë gjëra keq dhe që Kosova duhet t’i përmirësojë, por të flasim edhe për anën tjetër, ta flasim anën e asaj që sot BB po vlerëson se me përjashtim të Kosovës, të gjitha shtetet do të hyjnë në recesion. Rritja ekonomike që po bëhet në Kosovë mund të  ëndërrohet nga vendet e tjera”, tha ministri Beqaj.
“Cila prej Qeverive në rajon është Qeveri që investon 40 për qind të buxhetit të saj në investime kapitale. Kemi një makrostabilitet shumë të fuqishëm financiar dhe sigurisht që me ligjet dhe strategjitë të cilat i kemi bërë ne i kemi dhënë orientimin. Vetëm gjatë këtij viti MZHE ka nënshkruar mbi 80 milionë euro investime në ndërmarrjet publike nga donatorët dhe nga buxheti komunal dhe qendror, duke filluar nga Ujësjellësi i Prishtinës trajtimi i ujërave në Prizren, Gjakovë e numër të projekteve, të cilat mund të vini dhe t’i merrni”.
Ai në fund theksoi se është i hapur të diskutojë në mënyrë profesionale, të argumentuar, faktike një nga një dhe të ballafaqohen mendimet lidhur me të gjitha çështjet që kanë të bëjnë me zhvillimin ekonomik të vendit.

energjia.al, 13.11.2012

Qeveria bullgare planifikon të luftojë çmimet e larta të karburanteve përmes ndryshimeve ligjore, sipas ministrit të Financave dhe Zv.kryeministrit Siemon Djankov.
Djankov shpejgoi se ndryshimet e mëdha ligjore do të krijojnë një mundësi më të madhe konkurrence, duke ulur çmimet e karburantit dhe duke zbutur situatën në treg.
Ai vuri në dukje se Bullgaria nuk mund të ulë akcizën për karburantet pasi ka detyrimin ta rrisë në mënyrë graduale me angazhimet e marra për pranimin në BE.

Revista Monitor, 24.08.2012

Lëvizja Fol ka publikuar raportin “Monitoruesi i Prokurimit” për tremujorin prill-qershor 2012, në të cilin Korporatën Energjetike të Kosovës e ka nxjerrë në krye të listës së institucioneve që kanë bërë shkelje të ligjit të prokurimit publik. Sipas këtij raporti, KEK-u pasohet nga PTK-ja dhe Ministria e Infrastrukturës. Gjithashtu, ky raport përfshinë edhe shkeljet ligjore në prokurim që i kanë bërë komuna e Gjilanit, Vitisë, Ferizajt dhe Kamenicës.
Fidan Kalaja, menaxher i projektin në “Fol”, gjatë prezantimit të këtij raporti të enjten në një konferencë për media, ka thënë se ky është edhe një rezultat që tregon se sa institucionet bëjnë shkelje të ligjit të prokurimit publik.
“Të dhënat e këtij raporti në përgjithësi tregojnë njëfarë lloj recidivizmi, kushtimisht të themi, të shumë institucioneve sa i përket vazhdimit të parregullsive dhe keqpërdorimit në prokurimin publik, e në mesin e këtyre institucioneve, patjetër që ka prirë Korporata Elektroenergjetike e Kosovës (KEK), ku gjatë gjashtëmujorit të parë të këtij viti janë evidentuar gjashtë tenderë në të cilët ka pasur shkelje ligjore gjatë realizimit të procedurave të prokurimit, duke u ndjekur pas nga PTK-ja dhe Ministria e Infrastrukturës me nga 3 tenderë”, ka thënë ai.
Sipas tij, KEK-u po e zbaton idenë se shkeljet në prokurimin publik janë garë, e cila, sipas tij, patjetër se duhet t’i prijë shkeljeve, keqpërdorimeve dhe aferave korruptive në prokurimin publik.
Ai duke folur për shkeljet ligjore nga institucionet në 13 tenderë, gjatë periudhës tremujore, ka potencuar dëmet që i janë shkaktuar buxhetit të Kosovës në katër tenderë prej tyre, në të cilat ai ka thënë se kanë pasur qasje. Ai shtoi se vetëm në këta katër tenderë buxheti është dëmtuar për 2.6 milionë euro.
“Buxheti i Kosovës prej 13 tenderëve, ku prej tyre në të cilat ka pasur shkelje nga këto institucione për këta tre muaj, në vetëm katër procedura të prokurimit kemi arritur që t’i sigurojmë vlerat e kontratave dhe vlerat e tenderëve dhe vlera që është rrezikuar. Pra, buxheti i Kosovës është rrezikuar në gjatë realizimit të këtyre procedurave të prokurimit në rreth 2.6 milionë euro”, ka thënë ai.
Kalaja ka shtuar se për 9 procedurat e prokurimit publikë, gjatë këtyre tre muajve, të cilat janë evidentuar shkelje ligjore, nuk kanë arritur që të sigurojnë shumat e kontratave, për shkak se, siç tha ai, Ligji i Prokurimit Publik nuk lejon publikimin e kontratave dhe njoftimeve pa përfunduar procedura. Ai ka thënë se gjatë hulumtimit të këtyre 9 procedurave në fjalë, kanë evidentuar se shuma e këtyre kontratave ka qenë me shifra të larta, që me ligj të prokurimit është prej 100 mijë deri në mbi 500 mijë. Pra, ai thotë se vlera e cila potencialisht është rrezikuar që të keqpërdoret ka qenë shumë e madhe.
Ai ka pohuar se, edhe pse kanë pasur rastin që t’i shohin keqpërdorimet e tilla, nuk kanë pasur rastin që të shohin nga autoritetet kontraktuese, pra nga institucionet dhe ndërmarrjet publike që të dënojnë ose të suspendojnë zyrtarët e prokurimit dhe zyrtarë të tjerë, të cilët kanë qenë pjesëmarrës gjatë procesit të vlerësimit të ofertave dhe procedurave të prokurimit.
Kalaj si alarmante e sheh edhe çështjen se nga ana e hetuesisë nuk ka pasur hetim dhe ndjekje të rasteve të korrupsionit në prokurimin publik. Ai thotë se që nga tetori i vitit të kaluare e deri më tani, prokuroria vetëm për pesë raste ka shpallur aktakuza për personat e përfshirë në korrupsion në prokurimin publik. Sipas tij, rangu i zyrtarëve të përfshirë në korrupsion në prokurimin publik shkon nga zyrtarët e rangut më të ulët e deri te zyrtarët e lartë, siç është rasti me zëvendëskryeministrin e Kosovës, Bujar Bukoshi.
Kurse Kenan Tore, koordinator i projektit, është përqendruar në detaje të raportit, duke shpalosur shkeljet ligjore në prokurim publik të Ministrive. Ai në krye të listës së shkeljeve në këtë drejtim e ka nxjerrë Ministrinë e Infrastrukturës, e cila ndiqet nga Ministria e Kulturës dhe ajo e Bujqësisë
“Ministritë që kanë shkelur dispozitat ligjore të prokurimit publik në gjithsej 4 tenderë. Ministria e Infrastrukturës me dy aktivitete të ndryshme prokurimi, bëhet fjalë të tenderin apo aktivitetin e prokurimit ‘Mirëmbajtja e rrugëve nacionale dhe regjionale 2011-2012’ dhe po ashtu ‘Ndërtimi i rrugës lokale R115 Prizren-Reçan’, kurse Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit në tenderin ‘Ndërtimi i palestrës sportive në Komunën e Klinës – faza e dytë’, si dhe Ministria për Bujqësi, Pylltari dhe Zhvillim Rural në aktivitetin e prokurimit ‘Mirëmbajtja, zgjerimi dhe përforcimi i kadastrës, të vreshtave dhe industrisë së verës në rajonet e vreshtave të Republikës së Kosovës’”, ka thënë ai.
Ai ka shtuar se edhe komunat kanë bërë shkelje ligjore me gjithsej katër aktivitete të ndryshme prokurimi, ku ka përmendur komunën e Gjilanit, për të cilën ka thënë se ka shkelur dispozitat ligjore në rastin e anulimit të tenderit “Sanimi i rrugëve dhe trotuareve” dhe “Mirëmbajtja verore e rrugëve”. Për komunën e Vitisë ka thënë se ka bërë shkelje në aktivitetin e prokurimit “Zgjerimi dhe shtruarja me zhavorr e trotuarit të rrugës nga fshati i ri Ramjan”. Për komunën e Ferizajt ka thënë se ka bërë shkelje të dispozitave ligjore në procedurën e prokurimit me rastin e tenderit “Furnizim me sera familjare në Ferizaj”. Ndërsa për Komunën e Kamenicës ka thënë se ka bërë shkelje të ligjit të prokurimit publik me rastin e aktivitetit të prokurimit “Hartimi i projekteve ideore dhe kryesore Lot2.”
Kurse sa i përket dy kompanive, KEK-ut dhe PTK-së, Tore ka thënë se KEK është evidentuar së ka bërë shkelje të ligjit për prokurim publik në rastin e tenderit “Furnizim me shirit gome”, “Ruajtja dhe sigurimi i objekteve të KEK-ut”, si dhe “Shitja e thëngjillit”. Ndërsa për PTK-në ka thënë se ka bërë shkelje me rastin e tenderit “Furnizimi dhe instalimi i kamerave monitoruese” dhe “Furnizim me set top box”.
Sipas tij, një rol shumë të mirë në këtë drejtim kanë luajtur edhe mediat, ku gjatë kësaj periudhe kohore mediat kanë publikuar gjithsej 62 artikuj të ndryshëm, ku prej tyre 21 kanë qenë raportime hulumtuese, kurse 41 sosh kanë qenë në formën e lajmeve.

Gazeta Express, 02.08.2012

“Mos përmbushja e detyrimeve ligjore sjell revokimin e lejes minerare”
Ministria e Ekonomisë, Tregtisë dhe Energjetikës vendosi dje revokimin e lejes minerare të shfrytëzimit për shoqërinë “Tete Albania Tunnel & Mining” shpk.
Vendimi është marrë pas kontrolleve të vazhdueshme që METE po ushtron prej disa muajsh, mbi subjektet që ushtrojnë aktivitetin minerar në vendin tonë.
Revokimi i lejes minerare për shoqërinë “Tete Albania Tunnel & Mining” shpk është marrë nëpërmjet Urdhrit të Ministrit të METE, Nr. 546, datë 25/07/2011.
Nga kontrollet e ushtruara vërehet se në minierë nuk është punuar dhe nuk punohet. Shoqëria nuk ka realizuar detyrimet në përputhje me projektin e zhvillimit të aktivitetit minerar, ndërkohë që nuk rezulton të jenë paraqitur nga shoqëria bilanci financiar periodik e vjetor, marrëdhëniet financiare me banka, sigurimet shoqërore, drejtorinë rajonale të tatime, marrëdhëniet me doganat, si dhe pagesat e kryera të faturave të energjisë elektrike të konsumuar.
Ndaj, METE vendosi sot revokimin e lejes minerare të Shfrytëzimit Nr. 1068, datë 20/08/2007, dhënë shoqërisë “Tete Albania Tunnel & Mining” shpk, me koordinata dhe sipërfaqe të përcaktuara në objektin ish-miniera e bakrit Spaç, Mirditë, për shfrytëzimin e mineralit të bakrit.
Për sa i përket sektorin minerar në vendin tonë, Ministria e Ekonomisë, Tregtisë dhe Energjetikës ka konstatuar se disa prej subjekteve nuk përmbushin detyrimet ligjore dhe në vend që të zhvillojnë lejet minerare që kanë marrë i mbajnë ato në konservim.
Ministria e Ekonomisë, Tregtisë dhe Energjetikës garanton se, nuk do të lejojë asnjë kompani fantazmë apo sekserët e tyre që të mbajnë peng ekonominë shqiptare.
Ministria e Ekonomisë, Tregtisë dhe Energjetikës është e vendosur në zbatimin e legjislacionit në fuqi për sektorin minerar në vendin tonë.
Në këtë drejtim, METE kërkon nga subjektet që ushtrojnë aktivitetin minerar përmbushjen e detyrimeve që rrjedhin nga hyrja në fuqi e paketës së re ligjore për sektorin minerar në Shqipëri, e cila përbëhet nga ligji Nr. 10 304, datë 15.07.2010 “Për sektorin minerar në Republikën e Shqipërisë”, 12 vendime të Këshillit të Ministrave dhe 19 Urdhra të Ministrit të METE.
Ministria e Ekonomisë, Tregtisë dhe Energjetikës ka njoftuar sot 829 subjekte që ushtrojnë aktivitetin minerar në vendin tonë se, në rast se ato nuk do të plotësojnë kushtet e përcaktuara në këtë paketë ligjore, METE do të zbatojë sanksionet përkatëse.
METE njoftoi sot subjektet se do të merret masa e revokimit të lejes kur zotëruesi i saj nuk plotëson kushtet e mëposhtme.
1.Kur brenda 30 ditëve kalendarike nga data e çdo viti në vazhdim, që i korrespondon datës së hyrjes në fuqi të lejes, nuk paraqet dokumentin e garancisë financiare të zbatimit të planit të rehabilitimit, dokumentin e garancisë financiare të zbatimit të programit minimal të punës, dokumentin e garancisë të zbatimit të investimit.
2. Kur nuk paguan rentën minerare sipas afateve të legjislacionit në fuqi.
3. Kur shfrytëzon dhe trajton pa kriter mineralet në kundërshtim me projektin e miratuar.
4. Kur nuk respekton kërkesat e planit të rehabilitimit, të planit të mbylljes së veprimtarisë minerare dhe të planit të menaxhimit të mbetjeve.
5. Kur nuk paraqet informacionet e kërkuara nga struktura përgjegjëse, paraqet informacione të pavërteta apo pengon strukturën përgjegjëse në ushtrimin e funksioneve të inspektimit, në zbatimit të këtij ligji.
6. Kur nuk fillon veprimtarinë minerare brenda afatit të përcaktuar në ligj, nga data e hyrjes në fuqi të lejes.
7. Kur për dy vjet radhazi dështon në realizimin e 90 për qind të vlerës së investimit, që ka parashikuar në projektin e zhvillimit të veprimtarisë minerare.
8. Kur nuk ushtron aktivitet minerar për 1 vit ose ndërpret veprimtarinë minerare, pa njoftuar më parë, jo më vonë se 90 ditë kalendarike, strukturat përgjegjëse të veprimtarisë minerare, duke përfshirë në njoftim dhe arsyet e këtij pezullimi ose ndalimi.

energjia.al, 26.07.2011

Në këtë prezantim ishte i pranishëm dhe Zv.Ministri i Ekonomisë, Tregtisë dhe Energjetikës, z. Neritan Alibali, drejtori i Drejtorisë Minerare dhe Industriale, z. Sokol Mati, përfaqësues të tjerë të METE dhe të institucioneve të varësisë, si dhe përfaqësues të grupeve të interesit.
Në fjalën e tij, Ministri z. Naço theksoi se baza e re ligjore kërkon të japë një shtysë të re zhvillimit të sektorit minerar dhe realizimit të prioriteteve të zhvillimit, në drejtim të rritjes së prodhimit të mineraleve tradicionale dhe atyre të rinj, ristrukturimit të kapitalit minerar, rritjes së përpunimit të mineraleve, rritjes së eksportit të mineraleve me tendencë rritjen e eksportit të produkteve të përpunuara, tërheqjes së investitorëve vendas e huaj veçanërisht në veprimtaritë e kërkim-zbulimit, dhe vënies në efiçencë të rezervave minerale me kapacitete të mëdha. Më poshtë gjeni të plotë prezantimin e Ministrit të Ekonomisë, Tregtisë dhe Energjetikës.
Prezantimi i paketës ligjore nga Ministri i METE:
Organizimi i këtij takimi për prezantimin e paketës së re ligjore për sektorin minerar është pjesë e detyrave të këtij institucioni për realizimin e reformave në sektorin minerar, që vlerësohet si sektor shumë i rëndësishëm për punësimin, rritjen e të ardhurave dhe zhvillimin e vendit, veçanërisht në zonat rurale.
Me këtë rast do të shprehja falënderimin për pjesëmarrjen në këtë takim të gjithë përfaqësuesve të grupeve të interesit, që janë aktorët kryesor të zhvillimit të kësaj industrie në Shqipëri.
Prezantimi i bazës së re ligjore do të ndihmojë institucionet shtetërore dhe gjithë aktorët e përfshirë në veprimtarinë minerare për të pasur një pamje të qartë të bazës së re legjislative për këtë sektor.
METE ka tashmë një bazë të konsoliduar politikash dhe programesh, të cilat janë pjesë integrale e programit të Qeverisë, politika e strategji që kërkojnë të plotësojnë synimet afatgjata të zhvillimit.
Industria minerare në Shqipëri sot zhvillohet tërësisht nga sektori privat, kjo industri ka realizuar plotësisht fazën e saj të parë të reformimit, duke bërë që sot prodhimi nga ky sektor të jetë rreth 6 milion ton minerale, të punësoj mbi 7000 punonjës, kryesisht nga zonat rurale, të angazhoj rreth 800 njësi biznesi të vogla dhe të mesme, të ketë një shpërndarje në të gjithë territorin dhe të rritet gama e mineraleve të nxjerrë dhe të zbuluar.
Kjo bazë e re ligjore i përgjigjet stadit aktual të zhvillimit të sektorit minerar, ajo kërkon të realizojë një zhvillim të qëndrueshëm të sektorit minerar duke respektuar ambientin ku jetojmë dhe marrë në konsideratë kërkesat e komunitetit minerar dhe komunitetit në përgjithësi, duke shndërruar veprimtarinë minerare në një veprimtari të certifikuar prej tij.
Baza e re ligjore kërkon të japë një shtysë të re zhvillimit të sektorit minerar dhe realizimit të prioriteteve të zhvillimit, në drejtim të rritjes së prodhimit të mineraleve tradicionale dhe atyre të rinj, ristrukturimit të kapitalit minerar, rritjes së përpunimit të mineraleve, rritjes së eksportit të mineraleve me tendencë rritjen e eksportit të produkteve të përpunuara, tërheqjes së investitorëve vendas e huaj veçanërisht në veprimtaritë e kërkim-zbulimit, dhe vënies në efiçencë të rezervave minerale me kapacitete të mëdha.
Kjo paketë e re ligjore ka marrë në konsideratë:
• Eksperiencën dhe problematikat e hasura gjatë periudhës 17 vjeçare të reformimit te sektorit minerar dhe aplikimit të ligjit minerar të miratuar në vitin 1994.
• Disa nga Direktivat e BE të lidhura kryesisht me problematikat e sigurisë në pune, mbrojtjes së shëndetit të punonjësve, mbrojtjes dhe rehabilitimit të mjedisit, trajtimit të mbetjeve dhe riciklimit të tyre.
• Guidën ligjore të Kombeve te Bashkuara për hartimin e bazës ligjore minerare.
• Konkluzionet dhe Rekomandimet e dy studimeve të hartuara se fundmi nga Banka Botërore për sektorin minerar në Shqipëri.
• Konkluzionet e Rekomandimet e studimit të Master-Planit për zhvillimin e sektorit minerar në Shqipëri si dhe rezultatet e shumë studimeve, projekteve të hartuara për sektorin minerar gjatë këtyre dy dekadave, të cilat përfshijnë punën e shumë specialisteve shqiptar që i kanë realizuar ato.
• Eksperiencat legjislative të disa vendeve me industri minerare (nxjerrëse dhe përpunuese) të zhvilluar si Kanadaja, Australia, Afrika e Jugut, si dhe një seri vendesh të tjerë si Austria, Italia, Franca, Gjermania, Japonia, Greqia, Finlanda, Rumania, Sllovenia, Suedia, Turqia, etj.
Paketa e re ligjore përbëhet nga ligji nr.10304, datë 15.07.2010 “Për sektorin minerar në Republikën e Shqipërisë ” si dhe 12 Vendime të Këshillit të Ministrave dhe 19 Urdhra të Ministrit si akte nënligjore në zbatim të tij.
Kjo paketë e re ligjore sjell koncepte të reja për planifikimin minerar si pjesë e planifikimit territorial, miradministrimin e pasurive minerare dhe zhvillimin e qëndrueshëm të tyre nëpërmjet përcaktimeve të sakta ligjore për mënyrën e dhënies së të drejtave minerare, dhe realizimit të një mbikëqyrje e monitorimi efektiv për t’i kthyer këto veprimtari në fitimprurëse për shtetasit shqiptar dhe garantuar një mjedis të pastër duke mos cënuar kështu prioritetet e zhvillimit të vendit.
Koncepti i ri i transparencës nëpërmjet publikimit të zonave minerare si dhe publikimin on-line të tyre, procedurat konkurruese në dhënien e të drejtave minerare, koncepti i garancisë financiare për investimin dhe rehabilitimin e mjedisit kërkojnë të realizojnë një tërheqje sa më të madhe të investitorëve serioze dhe efektiv, eliminimin e shumë fenomeneve negative që kanë rezultuar në investimeve jo efektive, mos-copëzimin e trupave minerare, forcim të kapitalit minerar dhe përqendrim të tij, për të krijuar mundësitë e shtimit të vlerës së mineraleve nëpërmjet rritjes së produkteve të përpunuara minerale në vend, si mundësi për rritjen e të ardhurave nga ky sektor, rritje të punësimit, dhe krijimit të profesionisteve të rinj.
Ndarja e qartë e detyrave të institucioneve që hartojnë politikat e zhvillimit(METE), mbikëqyrëse e monitoruese AKBN (Agjencia Kombëtare e Burimeve Natyrore) dhe SHGJSH (Shërbimi Gjeologjik Shqiptar), të leje-dhënies QKL (Qendra Kombëtare e Licencimit), të kontrollit te sigurisë dhe shëndetit të punonjësve RISHM (Reparti Inspektim Shpëtimit të Minierave) garanton një zbatim me efektivitet të kësaj baze të re ligjore.
Duke shfrytëzuar këtë komunikim me median më lejoni të informoj opinionin publik se METE, kundrejt disinformimeve në ndonjë media të shkruar, po ndërmerr një reformë të thellë në sektorin mineral duke i dhënë fund praktikës “një kazmë një galeri ” dhe duke i dhënë dritë jeshile investimeve strategjike në këtë sektor.
Më lejoni të saktësoj se kompanitë vendase dhe të huaja do të futen në garë mes tyre në marrjen e lejeve të kërkim-zbulimit dhe shfrytëzimit, në mënyrë që ta kthejmë këtë sektor në një industri të mirëfilltë për zhvillimin ekonomik.

energjia.al, 29.06.2011