info@energjia.al

Ministria e Energjisë dhe Industrisë (MEI) reagoi sot mbi ndërtimin e hidrocentraleve mbi lumin Shalë një ditë pas publikimit të kompanive fituese të koncesionit. Në sqarimin e saj, ministria detajon se projekti nuk është i ri dhe se ish-qeveria e djathtë miratoi në vitin 2009 ndërtimin e 6 hidrocentraleve në këtë pellg ujëmbledhës.

Pas konstatimit të mungesës së dokumenteve MEI vendosi që të rishpallte koncesionin këtë vit dhe tashmë kompanitë fituese parashikojnë vetëm 3 hidrocentrale, sakaq theksohet se impakti mjedisor synohet që të minimizohet.

Sqarimi i plotë i Ministrisë së Energjisë

Në kuadër të transparencës për opinionin publik, Ministria e Energjisë dhe Industrisë sqaron se në vitin 2009, Qeveria kishte firmosur një kontratë për ndërtimin e 6 hidrocentraleve në lumin e Shalës. Totali i fuqisë së instaluar për këto HEC-e parashikohej të arrinte në 127.600 kW, ndërsa prodhimi mesatar i energjisë do shkonte në 530.350.000 kWh.

Gjatë auditimit që Ministria e Energjisë dhe Industrisë u bën kontratave koncesionare në fuqi, rezultoi se në këtë rast ishin shkelur disa aspekte procedurale mes të cilave: projekti ishte jo i plotë dhe në përmbajte të tij mungonin një sërë raportesh e dokumentesh si skema e shfrytëzimit hidroenergjitik; raportet hidroenergjetikë e hidroteknike; raportet e vlerësimit të ndikimit në mjedis dhe raportet e planit të biznesit. Koncesionari, gjithashtu nuk kishte përmbushur detyrimin për sigurimin e kontratës siç përcakton legjislacioni. Për këto arsye, Ministria e Energjisë dhe Industrisë vendosi në mënyrë të njëanshme zgjidhjen e kontratës së koncesionit.

Nisur nga potenciali hidroenergjetik që paraqet ky pellg ujëmbledhës, Ministria e Energjisë dhe Industrisë, në cilësinë e Autoritetit Kontraktor vendosi ta rihapë procedurën për shfrytëzimin e tij, tashmë me propozim të kërkuar. Njoftimi për shpalljen e procedurës është bërë publik në përputhje me kërkesat e legjislacionit dhe në përfundim ka rezultuar si pjesëmarrëse në garë bashkimi i përkohshëm i shoqërive “Çinar-San Hafriyat Nakliyat Insaat Turizm Sanayi Ve Ticaret LTD.STI”, “Shala Energy PLC” dhe “Falak Properties LLC”. Pas shqyrtimit të dokumentacionit kompania është shpallur fituese e kësaj gare.

Në Termat e Referencës, Autoriteti Kontratës është kujdesur që përveç shfrytëzimit optimal të potencialit hidroenergjetik të këtij pellgu, të ketë në konsideratë edhe ndikimin e tij minimal në mjedis. Në këtë kontekst, është konsideruar me shumë vëmendje prezenca e zonave të mbrojtura në Alpet e Veriut dhe shmangia e tyre nga projekti.

Projekti i ri parashikon reduktimin e numrit të hidrocentraleve dhe fuqisë së instaluar krahasuar me atë të projektit të mëparshëm. Nga 6 që parashikoheshin në projektin fillestar të revokuar, tashmë projekti ka 3 hidrocentrale prej të cilave 2 me derivacin dhe 1 me digë nivel ngritëse. Sipas projektit të ri fitues, investimi i përgjithshëm për ndërtimin e hidrocentraleve mbi lumin Shalë është rreth 84.5 milion euro për fuqi te instaluar prej 83.45 MW dhe prodhim mesatar te energjisë elektrike prej 321.5 MWh/vit. Afati i parashikuar për ndërtimin e këtij projekti është 36 muaj.

Revista Monitor,  13.09.2017

Ka ndërruar jetë në moshën 82-vjeçare akademiku Farudin Hoxha.

Hoxha, me profesion inxhinier hidroteknik, ka qenë ish-ministër i Ndërtimit dhe projektues i shumë veprave hdiroenergjitike në Shqipëri.

Lajmi për ndarjen nga jeta të inxhinierit njoftohet nga Akademia e Shkencave.

Homazhet do të mbahen në hotel Internacional, prapa ish-Lidhjes së Shkrimtarëve dhe Artistëve në orën 16.00, në ditën e sotme.

Kush ishte Farudin Hoxha (1936-2017)

Inxhinier hidroteknik, profesor, akademik.
Lindi në Gjirokastër. Kreu Politeknikumin e Tiranës dhe ndoqi studimet e larta për ndërtime hidroenergjetike në Budapest e Sofje; u diplomua më 1961 në UT.

Prej vitit 1961 ka punuar në Institutin Shtetëror të Projektimit në Tiranë, në Drejtorinë e Hidrocentraleve dhe më vonë në Institutin e Studimeve dhe të Projektimeve të Hidrocentraleve, Nënstacioneve dhe Linjave të Tensionit të Lartë.

Në vitin 1971 për një periudhë gjashtëmujore, kam kryer specializimin pasuniversitar në Francë për mekanikën e dherave dhe ndërtimin e digave të larta me materiale vendi ose rrethanorë.

Pavarësisht nga detyrat e tjera që ju ngarkuan, profesori ka vazhduar rregullisht punën studimore e projektuese në këtë Institut deri në mesin e vitit 1993.

Nga nëntori 1982 deri në maj 1988, ka qenë Ministër i Ndërtimit dhe më pas deri në 21 shkurt 1991, kur ka dhënë dorëheqjen dhe është larguar nga Qeveria, ka qenë ministër pranë Këshillit të Ministrave për bashkëpunimin ekonomik me jashtë.

Ka qenë anëtar i grupit qendror për studimet, projektimet dhe ndërtimet e veprave hidroenergjitike në Shqipëri:

- Skema e shfrytëzimit hidroenergjetik të lumit Drin.
- Hidrocentali i Vaut të Dejës me fuqi 250.000 kw dhe prodhim mesatar vjetor të energjisë elektrike 1 miliard kilovat/orë.

- Hidrocentali i Komanit me fuqi 600.000 kw dhe prodhim mesatar vjetor të energjisë elektrike 2 miliard kilovat/orë.

- Hidrocentali i Fierzës me fuqi 500.000 kw dhe prodhim mesatar vjetor të energjisë elektrike 1.7 miliard kilovat/orë.

- Hidrocentali i Banjës me fuqi 60.000 kw dhe prodhim mesatar vjetor të energjisë elektrike 0.25 miliard kilovat/orë.

- Hidrocentali Bistrica II me fuqi 5.000 kw dhe prodhim mesatar vjetor të energjisë elektrike 0.032 miliard kilovat/orë.

- Hidrocentali i Bogovës me fuqi 2.500 kw dhe prodhim mesatar vjetor të energjisë elektrike 0.0125 miliard kilovat/orë.

Ka qenë projektues dhe kryetar i grupit të studimit dhe të projektimit të të gjitha digave të hidrocentraleve të mësipërme me lartësi nga 40 m deri në 167 m disa prej të cilave nga Komiteti Botëror i Digave të Mëdha (ICOLD), janë klasifikuar ndër më të lartat në Evropë e më gjerë.

Ka kryer studime dhe projektime dhe për vepra të tjera hidroteknike dhe hidroenergjitike të rëndësishme, si hidrocentrale, ujëmbledhës, diga, stacione pompimi etj., një pjesë e të cilave janë ndërtuar.

Ka qenë kryetar i Komitetit Kombëtar Shqiptar të Digave të Larta prej vitit 1991 deri në vitin 1995. Prej vitit 2002 e në vazhdim jam Kryetar i këtij Komiteti.
Nga nëntori 1999 deri në nëntor 2000 kam qenë Drejtor i Përgjithshëm i Koorporatës Elektroenergjitike Shqiptare.

Prej vitit 1997 deri në vitin 2008 ka qenë anëtar i Këshillit të Rregullimit të Territorit të Republikës së Shqipërisë.

Prej vitit 1997 deri në vitin 2004 ka qenë anëtar i Këshillit të Politikës Shkencore dhe Zhvillimit Teknologjik të Republikës së Shqipërisë.

Prej vitit 1973 deri në vitin 1982 ka qenë anëtar i Komisionit Qeveritar për ekonominë ujore me vendet fqinjë. Prej vitit 2001 deri në vitin 2005 ka qenë anëtar i këtij Komisioni.

Prej vitit 2000 deri në vitin 2006 ka qenë i zgjedhur anëtar i Këshillit Bashkiak të Qytetit të Tiranës. Mban titullin shkencor “Profesor” dhe “Akademik”.

Në vitin 1986 u pranua anëtar korrespondent i Akademisë së Shkencave të Shqipërisë dhe nga viti 1989 ishte anëtar i saj.

Prej vitit 1997 deri në vitin 1999 ka qenë Sekretar Shkencor i ASh dhe nga ky vit deri në vitin 2008 ka qenë zgjedhur dhe zëvendëskryetar i saj.

Për arritjet në punën studimore dhe projektuese në fushën e ndërtimeve hidroenergjitike, është nderuar dy herë me Çmimin e Republikës së Klasit të Parë.

Shqiptarja.com  12.03.2017

Rreth 75% e peshqve në ujërat e ëmbla të Shqipërisë janë të kërcënuar nga ndërtimi i HEC-eve të vogla përgjatë lumenjve me rrjedhje të lirë.

Në një analizë për ndikimin mjedisor të HEC-eve në lumenjtë e Ballkanit, kompania Macdonald referon se, fauna e Ballkanit është shumë e larmishme. Në krahasim me Europën Qendrore dhe atë Perëndimore, vendet e Ballkanit kanë shtrirje më të pacenuar të lumenjve me peshq shumë të ndryshëm.

Sipas vlerësimit të IUCN, peshqit e ujërave të ëmbla janë grupi më i kërcënuar në Europë.

Për shkak të një numri të madh HEC-esh që janë planifikuar të ndërtohen në lumenjtë e Ballkanit (shumica e të cilave në Shqipëri), kjo përbën një pikë të nxehtë rreziku për biodiversitetin. Studimi thotë se 75% e peshqve në ujërat e ëmbla janë të kërcënuar prej ndërtimit të HEC-eve.

Më tej studimi referon se fauna e ujërave të ëmbla të Ballkanit, sidomos në Shqipëri ka vlerësime të dobëta. Ekspertët ndërkombëtarë thonë se duhen kërkime dhe sondazhe gjithëpërfshirëse për peshqit e ujërave të ëmbla dhe reflektim të situatës përpara planifikimit të HEC-eve të reja.

Studimi ka për referenca të dhëna globale për faunën shqiptare pasi të dhënat lokale mungojnë.

Në të gjithë lumenjtë e Ballkanit janë planifikuar për t’u ndërtuar 445 HEC-e, nga të cilat 57 janë mbi 10 mega, prej të cilëve 152 HEC-e ose 34% e tyre planifikohen të ndërtohen në lumenjtë e tjerë të Shqipërisë.

Studimi thotë se disa nga këto HEC-e janë planifikuar të ndërtohen në zona të mbrojtura. Katër HEC-e po ndërtohen në lumin e Valbonës dhe janë vlerësuar me ndikimin negativ në mjedis.

Revista Monitor,  06.09.2017

Dy konçesione të tjera për hidrocentrale të vegjël janë njoftuar nga Ministria e Energjisë dhe Industrisë.

Kjo e fundit ka hapur garën për dy vepra hidrike që do të ndërtohen në lumin e Suhës, në qarkun e Gjirokastrës. Hidorcnetralet do të ndërtohen njëri pas tjetrit përgjatë të njëjtit pellg ujëmbledhës.

Konçesioni i Suhës së Sipërme do ndërtohet në kuotën 520 m deri 374 m mbi nivelin e detit, burimi finacimit do të jetë privat dhe kohëzgjatja e kontratës do të bëhet për 35 vite.

Kurse hidrocentrali tjetër do të ndërtohet në kuotën 369 m – 253 m mbi nivelin e detit, lloji kontratës është i njëjtë me të parën dhe në të dyja rastet parashikohet ndërtimi, operimi dhe transferimi i veprës.

Fituesit do të shpallen më 29 shtator dhe kriteret e përzgjedhjes nisin me fuqinë e caktuar, tarifën konçesionare, analizën ekonomike, kapaciteitin financiar, ndikimi në mejdis, për të përfunduar me kohëzgjatjen e punimeve.

Gjatë vitit 2017 Ministria e Energjisë ka dhënë disa konçesione për HEC-e të vogla dhe qëllimi është shfrytëzimi i duhur i potencilait hidrik në vend.

Gazeta Dita,  05.09.2017

DREJTORIA E KONCENSIONEVE, PROKURIMEVE, SHPRONËSIMEVE DHE PRIVATIZIMIT VENDIM Nr. 3 datë 16/8/2017 PËR ANULLIMIN E PROCEDURËS “DHENIE ME KONCESION E HIDROCENTRALIT “BUSHTRICA 4”

Në mbështetje te Ligjit nr. 125/2013 “Per koncesionet dhe partneritetin publik privat” i ndryshuar, Nenit 24 te Ligjit nr. 9643 date 20.11.2006 “Per prokurimin publik” i ndryshuar, VKM nr. 575 datë 10.7.2013 “Për miratimin e rregullave për vlerësimin dhe dhënien me koncesion/partneritet publik privat”, i ndryshuar,

PËR ARSYE SE:

Zona e parashikuar për zhvillimin e projektit ne kuotat 1336-820 m.m.n.d në Lumi Bushtricës, sipas koordinatave përkojnë brenda territorit të Parkut Kombëtar Shebenik – Jabllanicë, ku një pjesë e mirë bie edhe në zonën e përcaktuar si Nënzonë Qendrore e Rrajcës, me shkallën më të lartë të mbrojtjes dhe së fundmi edhe me zonën pyjor që u shpall nga UNESCO si pjesë e Trashëgimisë Botërore të Natyrës.

Si rrjedhojë, referuar Ligjit për Zonat e Mbrojtura datë Nr. 81/2017, datë 04.05.2017, Neni 16, pika 2 germa (c) nuk mund të lejohet asnjë lloj aktiviteti njerëzor. VENDOS: Anulimin e procedurës konkurruese “Dhënie me koncesion e hidrocentralit “Bushtrica 4”.

energjia.al  29.08.2017

Një sagë e gjatë seancash gjyqësore ka përfunduar në favor të prodhuesve të vegjël të energjisë, të cilëve KESH do të duhet t’u paguajë mbi 6 milionë euro nga një vendim jo i argumentuar mirë i ERE-së

Prodhuesit e vegjël të energjisë kanë fituar një çështje në Gjykatën e Lartë kundër vendimit të Entit Rregullator të Energjisë  për rregullimin e çmimit me ulje për periudhën rregullatore 2012-2014.

Me këtë vendim gjykata e detyron Korporatën Elektroenergjitike Shqiptare (KESH) që të paguajë një shumë prej 860 milionë lekësh ose 6.2 milionë eurosh ndaj prodhuesve të vegjël të energjisë.

Burimet nga KESH pohojnë se ky vendim ka vënë arkën e kompanisë në vështirësi për shkak edhe të situatës jo shumë të favorshme që po kalon sektori nga mungesa e reshjeve.

Gjykata e Lartë e mori vendimin me datë 13 qershor të këtij viti dhe në seancë nuk ishte asnjë përfaqësues i ERE-së. Vendimi nuk është zbardhur akoma.

Më 2014-n Enti Rregullator i Energjisë (ERE) mori një vendim të pazakontë duke rishikuar me ulje çmimin e energjisë elektrike që KESH jep ndaj HEC të vogla deri në 15 megavatorë. Çmimi i shitjes së HEC-ve të reja deri në 15 MW për periudhën rregullatorë 2012-2014 ishte 9.3 lekë për kilovat. Me rishikimin që ka bërë Enti Rregullator i Energjisë çmimi i shitjes për vitin 2013 u llogarit me 9.73 leke/kwh dhe për vitin 2014 u rillogarit me 7.95 lekë/kwh. Rillogaritja për vitin 2014, nga 9.3 lekë u bë në 7.9 lekë, dukë shënuar një ulje rreth 14% të fitimeve që HEC-et kishin përfituar nga shitja e energjisë.

Shoqata e prodhuesve të Energjisë çoi në gjykatë këtë vendim të ERE, po gjykata e shkallës së parë ka vendosur në favor të ERE duke e zhveshur KESH-in nga shlyerja e rreth 5 milionë eurove me kursin e këmbimit të asaj kohe.

Burimet nga Enti Rregullator pohuan se, rishikimi me ulje është bërë duke marrë në konsideratë problematikën që kaloi sektori gjatë kësaj periudhe dhe çmimet më të cilat është importuar energjia nga jashtë vendit.

Shoqata e HEC-ve pati reaguar për rishikimin e çmimeve me ulje për një periudhë prapavepruese, pasi sipas tyre nuk është ligjore. Për shkak se, vendimi ka kosto, të cilat nuk ishin njoftuar më parë. Se dyti ERE nuk ka dhënë asnjë arsye për këtë rishikim të çmimit dhe së treti nuk kishte njoftim paraprak. Përfaqësuesit e HEC-ve kanë shpjeguar se, ndërkohë të gjitha detyrimet tatimore për vitin 2014 janë kryer duke marrë në konsideratë çmimin 9.3 lekë.

Por teksa vendimi në disfavor të HEC-ve u mor nga ERE, prodhuesit e vegjël të HEC-ve nisin ankimin në shkallët e gjyqësorit. Pas më shumë se dy vitesh, ata kanë marrë një gjykim pozitiv nga Gjykata e Lartë.

Por pas këtij vendimi, kompania publike e Energjisë KESH, do të përballet me vështirësi jo të zakonshme. Burimet pranë saj bëjnë me dije se shpesh vendimet të paarsyetuara mirë të ERE kanë sjellë kosto për sektorin.

KESH tani është në vështirësi financiare për shkak të rënies së shitjeve të energjisë nga thatësira e gjatë dhe gjithashtu mosrishikimi me rritje i tarifave të shitjes së energjisë sipas modelit të tregut ka sjell një ngërç të ri.

Teksa Operatori i Shpërndarjes vitin e kaluar realizoi rreth 70 milionë euro fitime, vetë kompania KESH pati një rezultat shumë më të ulët fitimesh (12 milionë euro) edhe pse logjika e tregut e kërkon ndryshe.

Shqipëria në kuadër të krijimit të tregut të përbashkët rajonal është duke aplikuar rregullore të reja për funksionimin e tregut. Tarifat dhe funksionimi i operatorëve publikë do të bëhen me logjikën e tregut të lirë, çka do të thotë se kompania e prodhimit të energjisë nuk do të subvencionojë më çmimin operatorin e shpërndarjes.

Vitin që shkoi energjia e prodhuar nga HEC-et e vogla kishte një vlerë tregu rreth 60 milionë euro dhe tani do t’i shitet direkt operatorit të shpërndarjes, duke anashkaluar kostot që krijon procesi i shitjes fillimisht të KESH, pastaj të OSHE dhe më pas të konsumatorëve final.

OSHEE tashmë ka nënshkruar kontrata për blerjen e Energjisë Elektrike me Prodhuesit me Përparësi të Energjisë Elektrike. ERE do të përcaktojë çmimin e shitjes së Energjisë Elektrike për Prodhuesit me Përparësi te Energjisë Elektrike.

Punonjësi i impiantit përkatës do t`i vejë në dispozicion përfaqësuesve të OSHEE regjistrin e leximit të matësit të Energjisë Elektrike dhe do t`i krijojë aksesin e nevojshëm për të kontrolluar Sistemin e Matjes.

Kjo kontratë do të jetë në fuqi për një periudhë 15 (pesëmbëdhjetë) vjeçare. Për subjektet që kanë një kontratë të shitblerjes së energjisë elektrike me KESH në kohën e hyrjes në fuqi të kësaj kontrate.

Revista monitor,  28.08.2017

Ministria e Energjitikës ka shpallur fituesit për dhënien me konçesion të tre hidrocentraleve të vegjël.

Dy prej tyre do të ndërtohen në Grabovë dhe i treti në lumin e Luses, në mat. Hidrocentrali “Grabova 1” do të ndërtohet nga një bashkim i përkohshëm i tre shoqërive dhe konçesioni është 35-vjecar.

Fuqia e instaluar është 14 mijë e 900 kilowat dhe investimi i kalon 2.3 miliardë lekë, pa TVSH. Kontrata është e tipit “ndërtim, operim dhe trasnferim”.

Hidrocentrali “Grabova 2” do të ndërtohet nga një tjetër bashkim kompanish. Fuqia e instaluar, e përcaktuar me prurjet është llogaritur 8.100 KW dhe i gjithë investimi privat është rreth 1.5 miliard lekë pa TVSH. Pas 35 vitesh vepra i kalon shtetit.

Edhe konçesioni i tretë, ai në lumin Luse të Matit është 35-vejçar. Ai do të ndërtohet gjithashtu nga një konsorcium dhe fuqia e instaluar është 6.380 KW.

Punimet do të zgjasin 18 muaj dhe investimi është 621 milionë lekë, pa TVSH. Në të treja rastet, kompanive i jepet 60 ditë kohë nga marrja e njoftmit të fituesit për të negociuar kontratën.

Hidrocentrali “Grabova 1”
Fitues  “GR Albania” SH.P.K., “Agna” Sh.A. dhe “Alb – Star” SH.P.K.;
Fuqia e instaluar 14.900 KW;
Zbatimi i punimeve 24 muaj;
Vlera e investimit 2.3 mld lekë, pa TVSH;
Konçesioni 35 vjet.

Hidrocentrali “Grabova 2”
Fitues “Vëllezërit Hysa” SH.P.K. dhe “Hydropower” SH.P.K.;
Fuqia e instaluar 8.100 KW;
Zbatimi i punimeve 24 muaj;
Vlera e investimit 1.48 mld lekë pa TVSH;
Konçesioni 35 vjet.

Hidrocentrali “Lusa”
Fitues “Idrol Energy” SH.P.K. dhe “Scotta” S.P.A.;
Fuqia e instaluar 6.380 KW;
Zbatimi i punimeve 18 muaj;
Vlera e investimit 621 mln lekë, pa TVSH;
Konçesioni 35 vjet.

Top Channel,  08.08.2017

Gati 80 përqind e energjisë elektrike që hidhet aktualisht në rrjet vjen nga importi. Thatësira e tejzgjatur ka shterruar nivelin e Fierzës, që të hënën zbriti nën kuotën më të ulët të shfrytëzimit dhe po prodhon me kapacitet minimal.

Sipas KESH, niveli në Fierzë aktualisht është 269 metër. Për të mos lejuar rënien e rezervës, Koorporata po përpunon vetëm prurjet natyrale, prej 20 m3/sek.

Kjo sasi energjie shkon për të mbuluar nevojat e OST-së për ruajtjen e parametrave teknikë dhe humbjet në rrjetin e transmetimit dhe shumë pak për furnizimin me energji.

Ndërkohë, OSHEE po përgatit një tjetër procedurë për import për muajin gusht, që synon blerjen e 30 mijë megavat/orë, si pasojë e rritjes së konsumit të energjisë nga temperaturat e larta.

Vetëm për muajin korrik dhe gusht, OSHEE shpenzoi 52 milionë euro në total për blerjen e energjisë elektrike. Por procedura e re pritet të kushtojë më shtrenjtë, për shkak të periudhës aspak të favorshme të çmimeve në bursë.

Burime konfidenciale i thanë Top Channel se, nëse thatësira do të zgjasë, në muajin shtator vendi rrezikon varësi totale nga importi. Në këto kushte, blerja e energjisë do të tejkalojë mundësitë financiare të OSHEE-së, duke kërkuar deri edhe ndërhyrjen e buxhetit të shtetit.

Por ajo që do të ndihmonte në tejkalimin e vështirësisë financiare është kredia prej 22.4 milionë eurosh e Bankës Botërore që autorizon KESH të nisë importin me këtë fond, por që nuk është lëvruar ende nga kjo bankë.

Top Channel,  07.08.2017

Deri në 2050, prodhimi i energjisë nga hidrocentralet e mëdhenj dhe të vegjël në Shqipëri pritet të bjerë me rreth përkatësisht, 15% dhe 20%, për shkak të rënies me 20% të shirave në stinën e verës deri në 2050. Alarmin e dha  Ministria e Bujqësisë në draftstrategjinë për menaxhimin e integruar të burimeve ujore. Strategjia e cila aktualisht është në proces diskutimi ka marrë në konsideratë të dhëna të mëprashme nga Banka Botërore.

Ekspertët shqiptarë të ujërave lajmërojnë se, prodhimi i energjisë nga hidrocentralet e mëdhenj është i lidhur me rënien e shirave dhe mbushjes me ujë të rezervuarëve furnizues, ndërsa prodhimi i energjisë nga hidrocentralet e vegjël varet nga volumi i rrjedhjes së ujit në lumenj. Megjithëse disponueshmëria e përgjithshme e ujit për prodhimin e energjisë pritet të jetë e mjaftueshme, duhet të ndërmerren masa për të menaxhuar ujin gjatë periudhave të verës, në mënyrë të atillë që prodhimi i energjisë të jetë i përshtatshëm, ndërkohë që përdorimet e tjera të ujit do të rriten paksa, ndërsa ekosistemet që varen nga uji do të kërkojnë sigurimin e prurjes minimale. Kjo kërkon një bashkëpunim të ngushtë midis sektorit të energjisë dhe sektorëve të tjerë që përdorin ujë si për shembull industria dhe bujqësia, shprehen ata.

Ndryshimet klimaterike janë reflektuar vitet e fundit, ku është parë se basenet e HEC-ve janë përballur me  situata ekstreme, herë me tejmbushje nga reshjet e shumta që kanë shkaktuar përmbytje e herë më thatësira si kjo e kësaj verë ku vendi po plotëson nevojat e furnizimit thuajse nga importi.

Vetëm për muajt korrik dhe gusht u harxhuan rreth 60 milionë euro për importin e energjisë, shumë kjo që shterroi thuajse të gjitha fitimet e kompanisë së Shpërndarjes së Energjisë të realizuara me 2016.

Ekspertët lajmërojnë se, ndryshimet e faktorëve klimatikë dhe ndikimi stinor së bashku ndikojnë kërkesën dhe furnizimin me energji. Stina e dimrit pritet të jetë më e shkurtër dhe më e ngrohtë dhe kjo do të çojë në një rënie të kërkesës për energji për ngrohje. Gjithsesi, temperaturat e larta në stinën e verës do të çojnë në rritje të konsumit të energjisë për ftohje.

Reshjet e dendura të shirave (që parashikohen të jenë më të shpeshta) së bashku me shkrirjen e shpejtë të dëborës për shkak të temperaturave të larta në stinën e dimrit mund të jenë një kërcënim për sigurinë e digave, duke i bërë komunitetet dhe zonat e banuara afër tyre të jenë të ekspozuara nga përmbytjet dhe/ose rrjedhjet e mundshme nga rezervuarët e hidrocentraleve.

Ky efekt bëhet akoma më i madh për shkak të ndryshimeve në sasinë e reshjeve, veçanërisht gjatë reshjeve të dendura pas periudhave të gjata pa reshje duke shtuar këtu ndryshime në bimësi (shpyllëzimet) përgjatë rrjedhave të ujit, proçeset gjeologjike, dhe ndryshimet në rrjedhën e ujit.

Revista Monitor,  07.08.2017

Të paktën 596 milionë lekë apo rreth 4.5 milionë euro janë shkaku i përplasjes mes shoqërisë “Energji Ashta” sh.p.k dhe Drejtorisë së Përgjithshme të Tatimeve.

Kompania koncesionare e cila ka ndërtuar  dy hidrocentrale Ashta 1 dhe 2 në Veri të vendit, kërkon që nga Tatimet rimbursim të tepricës kreditore të TVSH-së.

Konkretisht në objektin e padisë kërkohet : Detyrimi i të paditurve në mënyre solidare, t’i paguajnë paditësit: Kamatën ligjore në rimbursimin e tepricës kreditore të TVSH-së, nga dita e lindjes së detyrimit për rimbursim, deri në shlyerjen e plotë të tepricës kreditore të TVSH, për një shumë të përgjithshme prej 596.757.835 leke  dhe kamatën ligjore mbi shumën e mësipërme, në masën prej 104.430 leke ne dite, duke filluar nga data 27.06.2016 deri ne momentin e ekzekutimit te vendimit.

Çështja është depozituar ditëve të fundit në Gjykatën Administrative pasi ka kaluar shkallën e parë.

Energji Ashta ka përfituar një koncesion 35 vjeçar sipas kontratës me qeverinë shqiptare dhe për ngritjen e hidrocentraleve janë investuar 200 milionë euro.

Vepra energjetike përfundoi ndërtimin ë mars të 2013 dhe nisi operimin duke u kthyer në një prodhues të rëndësishëm mes koncesionarëve të tjerë që kanë lidhur kontrata me shtetin shqiptar.

Të dhënat zyrtarë të vitit 2016 për sektorin energjetik tregojnë se Ashta prodhoi në total mbi 276 mWh energji.

Revista Monitor,  04.08.2017